تأثیر محیط‌های کشت مختلف تقویت‌شده با تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی بر افزایش تکثیر بنه زعفران (Crocus sativus L.) در شرایط محافظت‌شده

این پژوهش تأثیر محیط‌های کشت مختلف تقویت‌شده با تنظیم‌کننده‌های رشد گیاهی (PGRs) بر تکثیر بنه زعفران را در شرایط محافظت‌شده در سال‌های ۲۰۱۸-۲۰۱۷ بررسی کرد. بنه‌های زعفران (۱۵-۳۰ میلی‌متر، ۶-۳ گرم) با قارچ‌کش تیمار شدند و در هفت مخلوط محیط کشت مختلف کاشته شدند. هر محیط کشت یک تیمار PGR خاص دریافت کرد که شامل ترکیباتی از کلشیسین، جی‌ای۳، ان‌ای‌ای و سی‌سی‌سی در غلظت‌های مختلف بود. آزمایش در قالب طرح بلوک‌های کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. محلول‌های PGR پنج روز پس از کاشت به محیط کشت اعمال شدند. نتایج نشان داد که بیشترین میانگین تعداد بنه‌های دختری (۵/۰) در دو تیمار به دست آمد: T6 [کوکوپیت + ورمیکولیت + خاک (۱:۱:۱) همراه با کلشیسین (۰/۵٪) + جی‌ای۳ (۱۰۰ پی‌پی‌ام) + ان‌ای‌ای (۲۰۰ پی‌پی‌ام) + سی‌سی‌سی (۵۰۰ پی‌پی‌ام)] و T4 [ورمیکولیت + خاک (۳:۱) همراه با جی‌ای۳ (۱۵۰ پی‌پی‌ام) + ان‌ای‌ای (۱۵۰ پی‌پی‌ام) + سی‌سی‌سی (۴۰۰ پی‌پی‌ام)]. شاهد (خاک با آب) کمترین تعداد بنه (۲/۳) را تولید کرد. تحلیل آماری اختلاف معنی‌داری بین تیمارها را نشان داد. مطالعه نتیجه گرفت که کاربرد برونی ترکیبات خاصی از PGRها همراه با محیط کشت مناسب می‌تواند به طور معنی‌داری نرخ تکثیر بنه زعفران را در محیط‌های کنترل‌شده افزایش دهد.

This study investigated the effect of different growth media supplemented with plant growth regulators (PGRs) on corm multiplication in saffron under protected conditions during 2017-18. Saffron corms (15-30 mm, 3-6 g) were treated with fungicide and planted in seven different media mixtures. Each media received a specific PGR treatment, including combinations of colchicine, GA3, NAA, and CCC at various concentrations. The experiment followed a randomized block design with three replications. PGR solutions were applied to the media five days after planting. Results showed that the maximum average number of daughter corms (5.0) was obtained in two treatments: T6 [Cocopeat + Vermiculite + Soil (1:1:1) with Colchicine (0.5%) + GA3 (100 ppm) + NAA (200 ppm) + CCC (500 ppm)] and T4 [Vermiculite + Soil (3:1) with GA3 (150 ppm) + NAA (150 ppm) + CCC (400 ppm)]. The control (soil with water) produced the least number of corms (2.3). Statistical analysis indicated significant differences between treatments. The study concluded that exogenous application of specific PGR combinations along with suitable media can significantly enhance corm multiplication rates in saffron under controlled environments.