مرور نظام‌مند و فراتحلیل کارآزمایی‌های بالینی درباره اثربخشی و ایمنی زعفران بر ناتوانی جنسی و پارامترهای منی

هدف: این مطالعه مرور نظام‌مند و فراتحلیل برای تعیین اثربخشی و ایمنی زعفران در مشکلات ناباروری مردان انجام شد. مواد و روش‌ها: پایگاه‌های اطلاعاتی PubMed، Scopus، Cochrane، Google Scholar، SID، IranMedex و Magiran تا ژوئیه ۲۰۱۶ و بخش مراجع مقالات مرتبط، برای یافتن کارآزمایی‌های بالینی انگلیسی و فارسی در مورد مسائل ناباروری مردان که از زعفران به عنوان درمان استفاده کرده بودند، جستجو شدند. همچنین کیفیت این کارآزمایی‌ها با چک‌لیست مرکز آکسفورد برای پزشکی مبتنی بر شواهد ارزیابی شد. در نهایت شش کارآزمایی وارد مطالعه شد. کلیه تجزیه و تحلیل‌های آماری با نرم‌افزار Comprehensive Meta-analysis (CMA) Version 2 انجام شد. نتایج: تنها در یک مطالعه انجام شده بر روی پارامترهای اسپرم، میانگین درصد اسپرم با مورفولوژی طبیعی (۰٫۰۰۱>p) و تحرک اسپرم (۰٫۰۰۱>p) افزایش یافت. تجزیه و تحلیل کمی نشان داد که زعفران اثر مثبت معنی‌داری بر همه ابعاد پرسشنامه عملکرد نعوظ داشت. نتیجه: زعفران اثر مثبتی بر ناتوانی جنسی دارد. با این حال، مطالعه ما نتایج متناقضی در مورد پارامترهای منی نشان داد. بنابراین تفسیر نتایج به دلیل نقایص روش‌شناختی مطالعات included، وضعیت ناتوانی جنسی و ناهمگونی زیاد among آن‌ها محدود است. برای تأیید یافته‌های فعلی به کارآزمایی‌های بیشتری نیاز است.

Objective: We performed this systematic review and meta-analysis study to determine saffron (Crocus sativus) effectiveness and safety in male infertility problems. Materials and Methods: The databases PubMed, Scopus, Cochrane, Google Scholar, SID, IranMedex and Magiran until July 2016 and reference section of relevant articles, were searched to find both English and Persian clinical trials on male infertility issues that used saffron as medical treatment. Also, the quality of these trials was evaluated by Oxford Center for Evidence Based Medicine checklist. A total of six trials was ultimately included. All statistical analyses were done by Comprehensive Meta-analysis (CMA) Version 2. Results: Only in one study conducted on sperm parameters, the mean percentage of sperm with normal morphology (p<0.001) and sperm motility (p<0.001) were increased. Quantitative analysis showed that saffron had a significantly positive effect on all dimensions of Erectile Function questionnaire (MD for Erectile function=5.36(p=0.00), Orgasmic function=1.12 (p=0.007), Overall satisfaction=1.23 (p=0.005), Satisfaction with intercourse=2.18 (p=0.00) and Sexual desire=0.78 (p=0.00), Fixed effects model using 3 trials). The result of subgroup analysis based on dimensions of Erectile Function questionnaire showed statistically significant differences among subgroups (p=0.00). Conclusion: saffron has a positive effect on erectile dysfunction. However, our study showed contradictory results about semen parameters. So, interpretation of results is limited because of methodological flaws of the included studies, erectile dysfunction status and a large heterogeneity among them. Further trials are still needed to confirm the current findings.