تحلیل زیست‌محیطی و اقتصادی سیستم‌های تولید زعفران و کلزا: در استان آذربایجان شرقی ایران

این مقاله تأثیرات زیست‌محیطی و جنبه‌های اقتصادی سیستم‌های تولید زعفران و کلزا را با استفاده از شاخص‌های انرژی و انتشار گازهای گلخانه‌ای (GHG)، شاخص‌های اقتصادی، ریسک آفت‌کش (FEIQ)، تأثیر شخم (TI)، بازدهی مصرف کود، نیروی کار، زمین و آب و شاخص اکو-بازدهی ارزیابی می‌کند. داده‌های مورد استفاده در این مطالعه از تمامی کشاورزان زعفران و کلزا (35 برای زعفران و 60 برای کلزا) در دشت مراغه-بناب با استفاده از یک نظرسنجی رو در رو به دست آمد. نتایج نشان داد که تولید کلزا نسبت به زعفران انرژی‌برتر است. پتانسیل گرمایش جهانی (GWP) و ردپای کربن (CF) به دست آمده برای کلزا بیشتر از زعفران بود. علاوه بر این، FEIQ و TI برای کلزا بالاتر از زعفران بود. اگرچه کلزا بهره‌وری اقتصادی نیروی کار بیشتری را ثبت کرد، اما زعفران از نظر شاخص‌های انرژی و اقتصادی، جنبه‌های زیست‌محیطی (انتشار GHG، TI، FEIQ) و بازدهی مصرف آب، زمین و مواد مغذی بر کلزا برتری داشت.

This paper evaluates the environmental impacts and economic aspects of saffron and canola production systems using energy and greenhouse gas (GHG) emission indices; economic indicators; pesticide risk (field environmental impact—FEIQ); tillage impact (TI); fertilizer, labour, land and water use efficiency, and the eco-efficiency index. Data used in this study were obtained from all growers of saffron and canola (35 for saffron and 60 for canola) in the Maragheh—Bonab plain using a face to face survey. The results showed that canola production was more energy-intensive than saffron. The global warming potential (GWP) and carbon footprint (CF) obtained for canola was higher than saffron. Moreover, FEIQ and TI for canola were higher than saffron. Although canola recorded more economic labour productivity, the saffron was superior to canola in terms of energy and economic indices, environmental aspects (GHG emission, TI, FEIQ), and water, land and nutrients use efficiency.