بررسی امکان کاربرد علف‌کش‌ها همراه با ادجونت‌ها در کنترل علف‌های هرز پهن‌برگ زعفران

به‌منظور بررسی امکان مصرف دزهای مختلف برخی علف‌کش‌ها در اختلاط با مواد افزودنی برای کنترل علف‌های هرز پهن‌برگ زعفران، آزمایشی مزرعه‌ای در ﻗﺎﻟﺐ ﻃﺮح آﻣﺎری بلوک‌ ﮐﺎﻣﻞ ﺗﺼﺎدﻓﯽ در ﺳﻪ ﺗﮑﺮار اﺟﺮا ﺷﺪ. ﻋﻮاﻣﻞ موردبررسی در اﯾﻦ آزﻣﺎﯾﺶ ﺷﺎﻣﻞ کاربرد علف‌کش‌های اگزادیازون، اکسی فلورفن، ریم سولفورون و دای کامبا + تریتوسولفورون به ترتیب در مقادیر توصیه‌شده 500، 700، 10 و 150 گرم ماده مؤثره در هکتار بدون ماده افزودنی و در مقادیر کاهش ‌یافته 375، 480، 5/7 و 112 گرم ماده مؤثره در هکتار به‌تنهایی و در اختلاط با مواد افزودنی سیتوگیت (2/0درصد حجمی) و هیومیکس (25/0 درصد حجمی ) به همراه دو تیمار شاهد بدون کنترل و وجین دستی بودند. علف‌های هرز هفت‌بند و شاهی وحشی با تراکم نسبی 26 و 5/20 درصد به ترتیب بیشترین تراکم را در میان علف‌های هرز به خود اختصاص دادند. ﻧﺘﺎﯾﺞ ﻧﺸﺎن داد وﺟﯿﻦ ﮐﺮدن به‌طور قابل‌ملاحظه‌ای عملکرد گل و بنه زعفران را اﻓﺰاﯾﺶ داد. کاهش دز علف­کش­های اکسی فلورفن و اگزادیازون باعث کاهش خسارت این علف‌کش­ها به زعفران شد ولی افزودن سیتوگیت به این علف­کش­ها خسارت گیاه‌سوزی در زعفران را افزایش داد. افزودن هیومیکس به این علف­کش­ها تأثیری در افزایش یا کاهش گیاه‌سوزی نداشت. کاهش دز علف‌کش­های دای کامبا + تریتوسولفورون و ریم سولفورون اگرچه باعث کاهش گیاه‌سوزی و افزایش عملکرد زعفران شد ولی این علف‌کش‌ها حتی در دز کاهش‌یافته نیز پتانسیل خسارت به مزارع زعفران را دارند. افزودن ماده افزودنی سیتوگیت به این علف­کش­ها می‌تواند کارایی‌ها این علف‌کش‌ها در کنترل علف‌های ﻫﺮز را افزایش دهد ولی با توجه به پتانسیل خسارت این علف‌کش‌ها به زعفران کاربرد این علف­کش­ها در مزارع زعفران حتی در دزهای کاهش‌یافته نیز توصیه نمی‌شود، تیمارهای کاربرد علف‌کش‏ اکسی فلورفن در مقادیر 480 گرم ماده مؤثره در هکتار به‌تنهایی و در اختلاط با هیومیکس، بهترین تیمارها جهت استفاده در زعفران بود درحالی‌که امکان مصرف علف‌کش اگزادیازون در مقدار 375 گرم ماده مؤثره در هکتار برای کنترل علف‌های هرز پهن‌برگ زعفران نیز وجود دارد.

In order to examine the possibility of using different doses of some herbicides in combination with additives for controlling broadleaf weeds in saffron, a field experiment was carried out in a completely randomized block design with three replications. The factors investigated in this experiment included the application of herbicides oxadiazon, oxyfluorfen, rimsulfuron, and dicamba + tritosulfuron at the recommended rates of 500, 700, 10, and 150 grams of active ingredient per hectare without additives, and at reduced rates of 375, 480, 7.5, and 112 grams of active ingredient per hectare alone and in combination with additives Cytogate (0.2% v/v) and Humix (0.25% v/v), along with two control treatments with no control and hand weeding. Weed species Vahband and wild radish, with relative densities of 26% and 20.5% respectively, had the highest densities among the weeds. The results showed that weeding significantly increased the flower and corm yield of saffron. Reducing the doses of oxyfluorfen and oxadiazon herbicides decreased the damage caused by these herbicides to saffron, but adding Cytogate to these herbicides increased phytotoxicity in saffron.Adding humic to these herbicides had no effect on increasing or decreasing phytotoxicity. Reducing the dose of dicamba + tritosulfuron and rimsulfuron herbicides, although it decreased phytotoxicity and increased saffron yield, these herbicides still have the potential to damage saffron fields even at reduced doses. Adding the cytogate additive to these herbicides can improve their efficiency in controlling weeds, but given the potential damage of these herbicides to saffron, their use in saffron fields is not recommended even at reduced doses. Treatments with oxyfluorfen herbicide at 480 grams of active ingredient per hectare, alone or mixed with humic, were the best treatments for use in saffron, while the use of oxadiazon herbicide at 375 grams of active ingredient per hectare is also possible for controlling broadleaf weeds in saffron.