بازسازی رنگ‌های فارسی مورد استفاده در نسخه‌های خطی بر اساس دستورهای سنتی و توسعه یک پایگاه داده طیفی با استفاده از روش‌های تحلیلی غیرتهاجمی

براساس منابع کتاب‌های کهن فارسی که شامل اطلاعاتی درباره مراحل مختلف ساخت نسخه‌های خطی هستند، کاملاً واضح است که تعداد زیادی از رنگ‌ها برای تزیین نسخه‌های خطی فارسی استفاده می‌شد.

در این پژوهش، به منظور ایجاد یک پایگاه داده طیفی اختصاص یافته به رنگ‌هایی که ممکن است در نسخه‌های خطی فارسی استفاده شده باشند و پیش‌تر مورد مطالعه قرار نگرفته‌اند، مجموعه‌ای از نمونه‌های شبیه‌سازی شده تهیه شد با در نظر گرفتن رنگ‌های طبیعی ذکر شده در کتاب جامع «گلستان هنر» نوشته قاضی احمد در اوایل سده هفدهم میلادی، که مقالاتی درباره خوشنویسی، ساخت جوهر، کاغذ، طلاکاری و صحافی را جمع‌آوری کرده است.

کاغذ به‌کار رفته به‌عنوان بستر از گیاه کنف به‌دست آمد با تقلید از روش‌های تاریخی، در حالی که گل ختمی (Althea officinalis)، شقاقل (Anemone coronaria)، حنا (Lawsonia inermis)، زرشک (Berberis vulgaris)، ریواس (Rheum undulatum)، زردچوبه (Curcuma longa)، پوست پیاز قرمز، نیل (Indigofera tinctoria) و زعفران (Crocus sativus.به‌عنوان منابع رنگ‌زا در نظر گرفته می‌شدند) استفاده شدند

According to the antique Persian book resources which include information about different stages of making manuscripts, it is quite obvious that a large number of dyes were used to decorate the Persian manuscripts.

In this research, in order to build up a spectral database devoted to dyes possibly employed in Persian manuscripts that were not studied before, a set of mock-up samples was prepared by considering natural dyestuffs indicated in the comprehensive book of “Gulistan-i Hunar (Rose Garden of Art)” written by Qadi Ahmad at early XVII century, which collects articles dealing with penmanship, ink making, papers, gilding, and bookbinding.

The paper employed as support was obtained from hemp by miming historical procedures whereas Mallow (Althea officinalis), Anemone (Anemone coronaria), Henna (Lawsonia inermis), Barberry (Berberis vulgaris), Rhubarb (Rheum undulatum), Turmeric (Curcuma longa), Red onion skin, Indigo (Indigofera tinctorial), and Saffron (Crocus sativus) were considered as sources of dyes.