اثر سن کورم بر فعالیت‌های آنتی‌اکسیدانی، باکتریکشی و قارچکشی کلاله‌های زعفران

زعفران، کلاله‌های خشک‌شده گل‌های Crocus sativus L.، به دلیل رنگ، عطر و خواص دارویی‌اش که ویژگی‌های مفیدی دارند و برای درمان بیماری‌های متعدد به کار می‌روند، مشهور است؛ چرا که دارای خواص ضد درد و آرام‌بخش است. در این پژوهش، فعالیت میکروبی عصاره‌های متانولی نمونه‌های زعفران با سنین مختلف علیه گونه‌های باکتریایی (Escherichia coli، Pseudomonas aeruginosa و Staphylococcus aureus) و قارچی (Aspergillus fumigatus، Aspergillus niger و Candida albicans) با استفاده از روش انتشار در چاهک آگار بررسی شد. حداقل غلظت باکتری‌کش و قارچ‌کش و حداقل غلظت بازدارنده (MIC) هر عصاره اندازه‌گیری شدند.

نتایج نشان داد که زعفران 3 ساله دارای ترکیبات رنگدانه‌ای، طعم و آنتی‌اکسیدانی بیشتری نسبت به زعفران 6 ساله است.فعالیت آنتی‌اکسیدانی تنها با سافرنال بین اجزای زیستی زعفران از طریق معادله چندجمله‌ای همبستگی داشت (R2 = 0.856، P < 0.001). نتایج نشان داد که عصاره‌های متانولی زعفران علیه میکروارگانیسم‌های آزمایش شده فعال بودند و فعالیت‌های باکتری‌کش بیشتری نسبت به فعالیت‌های قارچ‌کش داشتند (P ≤ 0.05). رابطه بین ناحیه مهار و MIC با سافرنال و فعالیت آنتی‌اکسیدانی نیز معنی‌دار بود (R2 در محدوده 0.49–0.93 و 0.48–0.89 به ترتیب). نتایج نشان داد که عصاره زعفران در سنین پایین‌تر می‌تواند به عنوان منبع مناسبی از عوامل ضد میکروبی طبیعی در صنایع غذایی و دارویی برای جلوگیری از رشد باکتری‌ها و قارچ‌های بیماری‌زا مورد استفاده قرار گیرد.

Saffron, the dried stigmas of the flowers of Crocus sativus L., is famous for its color, aroma and medicinal properties with beneficial characteristics that are utilized for treating numerous illnesses because of its analgesic and sedative properties. In this research, the antimicrobial activity of the methanolic extracts of the saffron samples with different ages were examined against bacterial (Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa and Staphylococcus aureus) and fungal (Aspergillus fumigatus, Aspergillus niger and Candida albicans) species through the agar well diffusion method. The minimum bactericidal and fungicidal concentrations and minimum inhibitory concentration (MIC) of each extract were measured.

The results revealed the higher pigment, flavor and antioxidant components of the 3-year saffron than the 6-year one. The antioxidant activity was correlated only with safranal between the saffron bioactive components through the polynomial equation (R2 = 0.856, P < 0.001). The results indicated that the methanolic saffron extracts were active against the tested microorganisms with larger bactericidal activities than the fungicidal ones (P ≤ 0.05). The relationship between the inhibition zone and MIC with safranal and antioxidant activity was also significant (R2 in the range of 0.49–0.93 and 0.48–89 respectively). The results suggested that saffron extract at lower ages could be utilized as a proper source of natural antimicrobial agents in the food and pharmaceutical industries for preventing the growth of pathogenic bacteria and fungi.