تأثیر آرایش‌های کشت مخلوط با گیاه پنیرک بر عملکرد بنه‌های دختری و گل و خصوصیات کیفی زعفران در سال سوم

مزرعه زعفران، طی شروع دوره رکود تا گلدهی بدون رشد است و افزایش درجه حرارت خاک و کاهش کارایی استفاده از زمین از جمله مشکلات اصلی تک­کشتی این گیاه محسوب می­شوند. به منظور بررسی تأثیر انواع آرایش­های کشت مخلوط گیاه دارویی چندساله پنیرک (Malva sylvetris L.) با زعفران (Crocus sativus L.)بر رشد پیاز­ و عملکرد گل به منظور تخفیف اثر تغییر اقلیم و گرمایش جهانی، آزمایشی در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، در سه سال زراعی 95-1394 و 96-1395 و 97-1396 به اجرا درآمد. تیمارها شامل فاصله ردیف 15، 30، 45 و 60 سانتی‌متر زعفران از پنیرک و کشت خالص پنیرک و زعفران بودند. نتایج سال سوم نشان داد که اثر آرایش­های کشت مخلوط با پنیرک بر شاخص­های عملکرد گل و پیاز زعفران معنی­دار بود.

مقایسه بین تیمارهای خالص با مخلوط نشان داد که بیشترین تعداد گل، عملکرد کلاله خشک و عملکرد پیازهای دختری در کشت خالص به ترتیب برابر با 81 گل در متر مربع، 2115/0 گرم بر متر مربع و 51/26 گرم بر مترمربع مشاهده شد. در بین تیمارهای کشت مخلوط نیز بیشترین مقدار برای فاصله ردیف 30 سانتی­متر به ترتیب با 46 گل در متر مربع، 155/0 گرم بر متر مربع و 39/13 گرم بر متر مربع بدست آمد. محتوی کروسین، پیکروکروسین و سافرانال تحت تأثیر معنی­دار کشت مخلوط با پنیرک قرار نگرفت. اثر کشت مخلوط با زعفران بر وزن‌ گل تر، وزن خشک گل و تعداد شاخه جانبی پنیرک معنی­دار بود. بیشترین وزن خشک گل پنیرک برای فاصله ردیف 60 سانتی­متر با 89/28 گرم بر متر مربع مشاهده شد. دامنه نسبت برابری زمین 77/1-01/1 محاسبه شد که بالاترین میزان برای فاصله ردیف 15 سانتی‌متری پنیرک از زعفران بود

Saffron farms remain stagnant from the onset of dormancy until flowering, and increased soil temperature and reduced land-use efficiency are among the main problems of single-crop cultivation of this plant. To investigate the effect of different intercropping arrangements of the perennial medicinal plant Malva sylvestris L. (mallow) with saffron (Crocus sativus L.) on corm growth and flower yield, aiming to mitigate the impact of climate change and global warming, an experiment was conducted at the research farm of the Faculty of Agriculture, Ferdowsi University of Mashhad, over three growing seasons (2015-2016, 2016-2017, and 2017-2018). The treatments included saffron row spacing from the mallow at 15, 30, 45, and 60 cm, as well as pure cultivation of saffron and mallow. The results of the third year showed that intercropping arrangements with mallow had a significant effect on saffron corm and flower performance indices.

A comparison between the pure and intercropped treatments indicated that the highest number of flowers, dry stigma yield, and daughter corm yield in pure cultivation were observed as 81 flowers per square meter, 0.2115 grams per square meter, and 26.51 grams per square meter, respectively.Among the intercropping treatments, the highest values for a row spacing of 30 cm were obtained, respectively, with 46 flowers per square meter, 0.155 g per square meter, and 13.39 g per square meter. The content of crocin, picrocrocin, and safranal was not significantly affected by intercropping with mallow. The effect of intercropping with saffron on the fresh flower weight, dry flower weight, and the number of mallow lateral branches was significant. The highest dry flower weight of mallow was observed at a row spacing of 60 cm, with 28.89 g per square meter. The land equivalent ratio ranged from 0.01 to 1.77, with the highest value observed for a 15 cm row spacing of mallow with saffron.