تحلیل یکپارچه ترکیبی از فارماکولوژی شبکه ای، رونوشت بینی (ترنسکریپتومیکس) و اعتبارسنجی تجربی درباره داروی تبتی «رنچینگ چانگجوئه» در زخم معده…

ارزش‌شناسی قوم‌داروشناختی:
رن‌چینگ چانگ‌جوئه (Renqing Changjue – RQCJ)، یک نسخه کهن و ارزشمند در طب سنتی تبتی، از دیرباز برای درمان اختلالات مرتبط با “سموم حرارتی” (heat toxin)، به‌ویژه آن‌هایی که دستگاه گوارش را تحت تأثیر قرار می‌دهند، مورد استفاده قرار گرفته است. با وجود کاربرد گسترده بالینی این دارو، هنوز اطلاعات دقیقی درباره مواد دارویی مؤثر (فارماکودینامیک) و مکانیسم‌های مولکولی زمینه‌ساز اثرات ضدزخم آن وجود ندارد.
هدف مطالعه:
هدف از این مطالعه، شناسایی ترکیبات فعال کلیدی، اهداف اصلی (core targets) و مکانیسم‌های پنهان (underlying mechanisms) بود که از طریق آن‌ها، RQCJ از معده در برابر زخم ناشی از اتانول محافظت می‌کند.
مواد و روش‌ها:
یک چارچوب یکپارچه از روش‌های چندگانه شامل آنالیز UPLC-QTOF-MS، فارماکولوژی شبکه‌ای (network pharmacology)، ترنسکریپتومیکس (transcriptomics)، داکینگ مولکولی (molecular docking) و آزمایش‌های درون‌تنی (in vivo) طراحی شد. برای ارزیابی بهبود بافت‌شناسی (histopathological recovery)، نشانگرهای استرس اکسیداتیو و التهاب، پروتئین‌های مرتبط با آپوپتوز (مرگ برنامه‌ریزی‌شده سلول) و فعالیت مسیر پیام‌رسانی PI3K/AKT، از مدل‌های موش‌های مبتلا به زخم معده ناشی از اتانول و سلول‌های GES-1 آسیب‌دیده با اتانول استفاده گردید.
نتایج:
آنالیز UPLC-QTOF-MS منجر به شناسایی ۲۷ ترکیب اصلی موجود در RQCJ شد. تحلیل‌های شبکه‌ای و ترنسکریپتومیکس، ۱۱۰ هدف مشترک را شناسایی کردند که غنی‌سازی (enrichment) آن‌ها بر روی مسیر PI3K/AKT متمرکز بود. علاوه بر محافظت از سلول‌های GES-1، تجویز RQCJ به طور قابل‌توجهی ضایعات مخاطی معده را کاهش داد، آسیب اکسیداتیو را تخفیف داد، ترشح سیتوکین‌های پیش‌التهابی را مهار کرد و با تعدیل تعادل Bax/Bcl-2 و آبشار کاسپاز (caspase cascade) از آپوپتوز جلوگیری کرد. وسترن بلاتینگ (Western blotting) و ایمونوهیستوشیمی (immunohistochemistry) همچنین فعال‌سازی مسیر سیگنالینگ PI3K/AKT را از طریق فسفوریله شدن (phosphorylation) تأیید کردند.

Ethnopharmacological relevance:
Renqing Changjue (RQCJ), a time-honored Tibetan prescription, has long been used to treat “heat toxin”–related disorders, particularly those affecting the digestive system. Despite its extensive clinical use, the pharmacodynamic substances and molecular mechanisms underlying its anti-ulcer effects remain poorly defined.
Aim of the study:
This study aimed to identify the key active constituents, core targets, and underlying mechanisms by which RQCJ protects against ethanol-induced gastric ulcer.
Materials and methods:
An integrative multi-omics framework combining UPLC-QTOF-MS analysis, network pharmacology, transcriptomics, molecular docking, and in vivo assays was established. Ethanol-induced gastric ulcer mice and ethanol-injured GES-1 cells were used to evaluate histopathological recovery, oxidative stress and inflammatory markers, apoptosis-related proteins, and PI3K/AKT signaling activity.
Results:
UPLC-QTOF-MS analysis annotated 27 major constituents in RQCJ. Network and transcriptome analyses identified 110 overlapping targets, with enrichment centered on the PI3K/AKT pathway. In addition to protecting GES-1 cells, RQCJ administration markedly attenuated gastric mucosal lesions, alleviated oxidative injury, suppressed pro-inflammatory cytokine release, and inhibited apoptosis by modulating the Bax/Bcl-2 balance and the caspase cascade. Western blotting and immunohistochemistry further confirmed phosphorylation-driven activation of the PI3K/AKT signaling axis.