گیاه‌درمانی برای انسداد عروق خونی در طب سنتی ایران: یک مطالعه مروری

هدف: انسداد عروق یک عارضه شایع قلبی-عروقی است که می‌تواند منجر به مشکلات جدی سلامتی مانند فشار خون بالا، سکته مغزی و نارسایی قلبی شود. طب سنتی ایران با بهره‌گیری از طیف وسیعی از گیاهان دارویی، راهکارهای طبیعی برای پیشگیری و کاهش علائم انسداد عروق ارائه می‌دهد. این مطالعه با هدف شناسایی و بررسی گیاهان دارویی مورد استفاده در طب سنتی ایران برای پیشگیری و درمان انسداد عروق انجام شده است.
روش‌ها: این مطالعه شامل بررسی جامع منابع طب سنتی ایران و همچنین متون علمی مرتبط برای شناسایی گیاهان دارویی مؤثر در پیشگیری و درمان انسداد عروق بود. داده‌ها از متون معتبر طب سنتی و پایگاه‌های اطلاعاتی علمی گردآوری و سپس بر اساس کاربردها و مکانیسم‌های اثر، طبقه‌بندی و تحلیل شدند. معیارهای ورود و خروج برای اطمینان از دقت و مرتبط بودن اطلاعات اعمال گردید.
نتایج: گیاهان دارویی متنوعی شناسایی شدند، از جمله: سیر (*Allium sativum*)، لیمو ترش (*Citrus limon*)، ​​زنجبیل (*Zingiber officinale*)، زردچوبه (*Curcuma longa*)، فلفل دلمه‌ای/قرمز (*Capsicum annuum*)، گل‌گاوزبان (*Borago officinalis*)، اسفناج (*Spinacia oleracea*)، دارچین (*Cinnamomum verum*)، چای سبز (*Camellia sinensis*)، کلم بروکلی (*Brassica oleracea* var. *italica*)، هندوانه (*Citrullus lanatus*)، سنبل‌الطیب (*Valeriana officinalis*)، بادرنجبویه (*Melissa officinalis*)، نعناع فلفلی (*Mentha piperita*)، زیره سبز (*Cuminum cyminum*)، رزماری (*Salvia rosmarinus* یا *Rosmarinus officinalis*)، گل ساعتی (*Passiflora incarnata*)، ترنج (برگاموت) (*Citrus bergamia*)، زعفران (*Crocus sativus*)، گل محمدی (*Rosa × damascena*)، شنبلیله (*Trigonella foenum-graecum*)، نارگیل (*Cocos nucifera*)، بادام تلخ (*Prunus dulcis* var. *amara*)، زالزالک (*Crataegus monogyna* یا گونه‌های *Crataegus*)، زیتون (*Olea europaea*)، گریپ‌فروت (*Citrus × paradisi*)، توت سیاه (*Morus nigra*)، انار (*Punica granatum*)، خربزه (*Cucumis melo*)، سیب (*Malus domestica*)، جو دوسر (*Avena sativa*)، مریم‌گلی (*Salvia officinalis*)، کنگر فرنگی (آرتیشو) (*Cynara scolymus*)، گیاه *Prosopis fracta* (نام محلی) و گونه‌های مختلف آلو/گیلاس (*Prunus* spp.). (مانند *Prunus domestica*)، *Ziziphus jujuba* Mill. و *Medicago sativa* L. در طب سنتی و گیاه‌درمانی ایران برای درمان انسداد عروق مورد استفاده قرار گرفته‌اند.
نتیجه‌گیری: طیف وسیعی از گیاهان دارویی در طب سنتی ایران برای پیشگیری و کاهش انسداد عروق به کار رفته‌اند و تأثیرات آن‌ها بر بهبود گردش خون و سلامت قلب و عروق به خوبی مستند شده است. این گیاهان می‌توانند رویکردی طبیعی و کم‌خطر برای پیشگیری و درمان انسداد عروق محسوب شوند. انجام پژوهش‌های علمی بیشتر پیرامون اثرات بالینی این گیاهان می‌تواند زمینه‌ساز به‌کارگیری آن‌ها در طب مدرن باشد.

Objective: Vascular blockage is a prevalent cardiovascular condition that can lead to serious health issues such as hypertension, stroke, and heart failure. Traditional Iranian medicine, which utilizes a wide range of medicinal herbs, offers natural approaches for the prevention and alleviation of vascular blockage symptoms. This study aims to identify and review the medicinal plants employed in Traditional Iranian medicine for the prevention and treatment of vascular blockage.
Methods: This study involved a comprehensive review of sources within Traditional Iranian medicine as well as relevant scientific literature to identify medicinal herbs that are effective in the prevention and treatment of vascular blockage. Data were collected from reputable Traditional medicine texts and scientific databases, then categorized and analyzed according to their applications and mechanisms of action. Inclusion and exclusion criteria were applied to ensure the accuracy and relevance of the information.
Results: A variety of medicinal herbs, including Allium sativum L., Citrus limon (L.) Osbeck, Zingiber officinale Roscoe, Curcuma longa L., Capsicum annuum L., Borago officinalis L., Spinacia oleracea L., Cinnamomum verum J. Presl, Camellia sinensis (L.) Kuntze, Brassica oleracea var. italica, Citrullus lanatus (Thunb.) Matsum. & Nakai, Valeriana officinalis L., Melissa officinalis L., Mentha piperita L., Cuminum cyminum L., Salvia rosmarinus (syn. Rosmarinus officinalis) L., Passiflora incarnata L., Citrus bergamia Risso & Poit., Crocus sativus L., Rosa × damascena Mill., Trigonella foenum-graecum L., Cocos nucifera L., Prunus dulcis (var. amara) / Prunus amygdalus Batsch, Crataegus monogyna Jacq. (or Crataegus species), Olea europaea L., Citrus × paradisi Macfad., Morus nigra L., Punica granatum L., Cucumis melo L., Malus domestica Borkh., Avena sativa L., Salvia officinalis L., Cynara scolymus L., Prosopis fracta (local name), Prunus spp. (e.g., Prunus domestica), Ziziphus jujuba Mill., Medicago sativa L., have been utilized in Iranian herbal and traditional medicine for the treatment of vascular blockage.
Conclusion: A wide range of medicinal plants has been used in Traditional Iranian medicine to prevent and alleviate vascular blockage, and their effects on improving circulation and cardiovascular health are well-documented. These herbs may represent a natural and low-risk approach for the prevention and treatment of vascular blockage. Further scientific research into the clinical effects of these herbs could support their integration into modern medical practice.