واکاوي نقش زعفران در اشتغالزایی خانوارهاي روستایی (مورد مطالعه: دهستان رشتخوار)

ا توجه به این واقعیت که تولید زعفران به سرمایه و تخصص کمی نیاز دارد و همچنین قیمت بالای آن ممکن است بهترین راه کسب درآمد در مناطق روستایی باشد، مطالعه حاضر با هدف بررسی نقش زعفران در ایجاد شغل برای خانواده‌های ساکن در دهستان روستایی رشتخوار انجام شده است. این تحقیق از نوع توصیفی-تحلیلی است که مطالعات میدانی آن در سطح روستا و خانواده انجام شد. بر اساس تعداد کل خانوارهای روستاهای منتخب و فرمول کوکران، تعداد ۳۵۵ خانوار تولیدکننده زعفران به عنوان حجم نمونه خانوار محاسبه شد. برای انجام تحقیق، علاوه بر مطالعات مستند و بازدیدهای اولیه از مزارع، طیف وسیعی از شاخص‌های مناسب با شرایط روستاهای مورد مطالعه تعیین گردید. سپس جمع‌آوری داده‌ها بر اساس شاخص‌های انتخابی با استفاده از پرسشنامه‌هایی در مورد روستاها و خانواده‌ها انجام شد. در این مطالعه، اعتبار ابزارهای اندازه‌گیری (پرسشنامه‌ها) توسط اساتید دانشگاه، کارشناسان و مدیران توسعه روستایی تعیین شد. پایایی پرسشنامه‌ها با استفاده از آزمون آلفای کرونباخ ارزیابی شد. برای تحلیل داده‌ها از تحلیل‌های آماری و مکانی و همچنین نرم‌افزارهای Expert choice، SPSS و ArcGIS استفاده شد. یافته‌های مطالعه نشان داد که تولید زعفران تأثیر زیادی بر بهبود ایجاد شغل در روستاهای دهستان رشتخوار دارد و این امر به‌عنوان یک انگیزه، خانواده‌ها را به ماندن و زندگی در منطقه مورد نظر ترغیب می‌کند. بنابراین، ضروری به نظر می‌رسد که از طریق اتخاذ استراتژی‌های مناسب، زمینه برای تولید بیشتر زعفران در این مناطق روستایی فراهم شود.

With regard to the fact that production of saffron requires little capital and expertise and also as its high price may be the best way to earn income in rural areas, the present study aims to investigate saffron role in job creation for families residing in Roshtkhar Rural District. This is a descriptive-analytical research of which the field studies were carried out at the village level and family. According to the total number of households in selected villages and Cochran formula, 355 saffron grower households as household sample size was calculated. To conduct research, in addition to documentary studies and the initial visits of fields, a wide range of indices appropriate to the circumstances of villages under study were determined. Then, the data collection was carried out based on selective indicators using questionnaires on villages and families. In this study, the validity of measurement tools (questionnaires), by University professors, experts and managers of rural development was determined. The reliability of the questionnaires was evaluated using Cronbach’s alpha test. To analyze the data, the statistical and spatial analyses as well as the softwares of Expert choice, SPSS and ArcGIS were used. The findings of the study revealed that saffron production highly affects the improvement of job creation in villages of Roshtkhar Rural District, and this motivates the families as an incentive to stay and live in the mentioned area. Therefore, it seems essential to set the stage for higher saffron production in these rural areas through adopting appropriate strategies.