بهینه‌سازی زمان تقطیر در گیاهان دارویی و صنعتی با استفاده از شرایط کروماتوگرافی-طیف‌سنجی و بر اساس پروفایل شیمیایی ترکیبات

علیرغم پیشرفت و ابداع روشهای نوین در حوزه استحصال و فرآوری ترکیبات مؤثره دارویی، استحصال با تكنیك تقطیر با داشتن پیشینه متمادی توأم با پیشرفت و تكامل علمی، همچنان یك رویكرد فناوری نوآورانه محسوب میگردد که بهرهوری، کیفیت و پایداری از شاخص های اصلی آن می باشد. این پژوهش به منظور تعیین زمان بهینه استخراج و ترسیم پروفایل بیوشیمیایی ترکیبات بر اساس آنالیز کروماتوگرافی گازی-طیف سنجی جرمی و در زمانهای مختلف تفطیر با انتخاب بادرنجبویه ) Melissa .L officinalis )به عنوان یك گونه دارویی پرمصرف در صنایع غذایی و دارویی صورت گرفت. تجزیه و تحلیل داده ها، وجود اختلاف معنیدار در محتوی اسانس را در زمان های
مختلف استخراج تبیین نمود؛ به نحوی که در تیمارهای 120 و 240 دقیقه به ترتیب حداکثر (33 /0 درصد، w/v )%و حداقل (25 /0 درصد، w/v )%راندمان استخراجی ثبت گردید. به طور کلی در تیمارهای مختلف تعداد 62 ترکیب شیمیایی جداسازی و تعداد 58 ترکیب شناسایی گردید که ژرانیال، نرال و سیترونلال به عنوان شاخص اصلی اثربخشی با مجموع 1 /77 درصد، سطح حداکثری را در تیمار 120 دقیقه به خود اختصاص دادند. در کلاس ترکیبات به موازات افزایش زمان استخراج، مونوترپن های اکسیژنه کاهش یافت. بر اساس مشاهدات و تجزیه و تحلیل نتایج، زمان استحصال تقطیری مناسب برای این گونه و گونه های مشابه را می توان 120 دقیقه ثبت نمود که علاوه بر دست یابی به حداکثر عملكرد متابولتی و در پی آن فرآوردههای با کمیت و کیفیت بهینه، می توان از هدررفت نهاده های مصرفی و انرژی در فرآیند استحصال ممانعت کرد و این مسئله را به عنوان یك مرجع مهم در تولید فرآورده های غذایی و دارویی لحاظ نمود.

Despite the progress and innovation of new methods in the field of extracting and processing pharmaceutically active compounds (PhACs), the distillation technique which has a long history combined with scientific progress and evolution, is still considered an innovative technological approach. Productivity, quality, and sustainability are its main indicators. This study was conducted to determine the optimal extraction time and draw the biochemical profile of compounds using gas chromatography-mass spectrometry analysis at different extraction times. Melissa officinalis was selected as a widely used medicinal species in the food and pharmaceutical industries. Data analysis revealed a significant difference in essential oil content at various extraction times. The maximum (0.33% v/w) and minimum (0.25% v/w) extraction efficiency was observed at 120 and 240 minutes, respectively. In total, 62 chemical compounds were isolated in different treatments, with 58 compounds identified. Geranial, neral and citronellal were the main indicators of effectiveness, comprising total of 77.1%, with the highest levels found in the 120-minute treatment. In terms of compound class, oxygenated monoterpenes decreased as extraction time increased. After observing and analyzing the results, it can be determined that the ideal distillation time for this and similar species is 120 minutes. This timeframe not only ensures maximum metabolite yield and high-quality products, but also helps prevent the unnecessary waste of consumable inputs and energy during the extraction process. This finding can serve as a valuable reference point for the production of food and pharmaceutical items.