مکان‌یابی کشت زعفران زینتی و دارویی بر اساس تحلیل سلسله مراتبی در محیط سامانه اطلاعات جغرافیایی در استان اردبیل

زعفران گیاه مهمی است که می‌توان آن را در شرایط خاص کشت کرد. به‌منظور بهبود بهره‌وری کشاورزی، کسب اطلاعات درباره بهره‌وری هر گیاه در موقعیت‌های جغرافیایی ضروری است. برای دستیابی به حداکثر تولید، زمین مناسب و شرایط محیطی و زمین‌شناسی محلی ضروری است. در این مطالعه، تصمیم‌گیری چندمعیاره (MCDM) و فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) بر اساس نیازهای اکولوژیکی محیطی برای کشت زعفران استفاده شد. مدل‌سازی و تحلیل فضایی لایه‌های داده در نرم‌افزار ArcGIS انجام شد. بر این اساس، قابلیت اراضی استان اردبیل برای کشت زعفران ارزیابی شد. نقشه نهایی پهنه‌بندی تهیه گردید. نتایج نشان‌دهنده اثربخشی تحلیل سلسله مراتبی در ارزیابی قابلیت اراضی برای کشت زعفران بود. بر اساس این معیار، استان اردبیل به چهار قسمت تقسیم شد: ۱۹/۸٪ از این استان قابلیت بسیار مناسب (۳۵۵۴۲۹/۸ هکتار)، ۲۶/۷٪ قابلیت مناسب (۴۷۹۲۹۱/۷ هکتار)، ۲۹/۳٪ قابلیت متوسط (۵۲۵۹۶۴/۳ هکتار) و ۲۴/۲٪ فاقد قابلیت برای کشت این محصول (۴۳۴۴۱۴/۲ هکتار) داشتند. در نتیجه، کشت زعفران در بخش شمالی استان اردبیل (مغان) توصیه می‌شود.

Saffron is one of the important plants that could be cultivated in specific conditions. In order to improve agricultural productivity, it is essential to get information about the productivity of each plant in geographical locations. To get maximum production suitable land, local environmental and geological conditions are prime necessity. In this study, multi-criteria decision-making (MCDM) and analytic hierarchy process (AHP) were used based on environmental ecological needs for saffron cultivation. Modeling and spatial analysis of data layers were performed in ArcGIS software. Accordingly, land capability of Ardabil province was assessed for saffron cultivation. Final zoning map was prepared. The results showed effectiveness of hierarchical analysis in assessment of land capability for cultivation of saffron. According to this criterion, Ardabil province was divided into four parts as follows: 19.8% of this province had highly suitable capability (355429.8 ha), 26.7% had suitable capability (479291.7 ha), 29.3% had moderate suitability (525964.3 ha) and 24.2% had no suitability for growing this crop (434414.2 ha). As a result, it is recommended to cultivate saffron in the northern part of Ardabil (Moghan).