علل و پیامدهای ائتلاف برندهای زعفران صادراتی ایران

ایران بزرگ ترین تولید کننده و صادرکننده زعفران در جهان است اما در طی سال های اخیر سهم ایران از بازار جهانی این محصول استراتژیک ملی در حال افول بوده است. در حال حاضر برندهای زعفران صادراتی ایران در مقایسه با برندهای سایر کشورها که عمدتا وارد کننده زعفران ایران هستند از جایگاه رقابتی مناسبی برخودار نیستند. به باور اکثر صاحب­نظران یکی از دلایل اصلی این موضوع عدم توجه به برندسازی زعفران صادراتی ایران در دو عرصه نظری و کاربردی بوده است. تحقیق حاضر با هدف شناسایی علل و پیامدهای حاکم بر پدیده محوری الگوی برندسازی زعفران صادراتی ایران انجام گرفته است. ابزار گردآوری داده ها در این تحقیق مصاحبه های عمیق نیمه ساختاریافته و جامعه آماری آن شامل اعضای اتحادیه صادرکنندگان زعفران خراسان رضوی بوده است. در این تحقیق از روش نمونه گیری هدفمند در شروع و نمونه گیری نظری در طی فرآیند تحقیق استفاده شد و نمونه گیری تا زمان رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از رویکرد نظریه داده بنیاد و انجام سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی صورت گرفت. نتایج تحقیق نشان داد مقوله «ائتلاف برندهای زعفران صادراتی ایران» پدیده محوری این الگو بوده و علل ائتلاف دربرگیرنده چهار مقوله خودتحریمی، نظام تصمیم گیری کلان، بیماری صنعت زعفران ایران و خودزنی صادرکنندگان و پیامدهای آن شامل سه مقوله هم افزایی در برندسازی، پایدارسازی و ارزش آفرینی می باشند. دستاوردهای تحقیق حاضر به عنوان یک الگوی بومی در تصمیم گیری کلیه ذینفعان و سیاست گذاران صنعت زعفران کشور و با هدف حفظ و توسعه موقعیت رقابتی زعفران ایران و برندهای زعفران صادراتی آن قابل بکارگیری است.

Iran is the largest producer and exporter of saffron in the world. However, Iran’s share of the global market for this national strategic product has declined in recent years. Currently, Iranian saffron export brands do not have a good competitive position compared to brands in other countries, which are mainl importers of Iranian saffron. According to most experts, one of the main reasons for this is the lack of attention to branding of Iranian export saffron in both theoretical and practical fields. The present study is aimed to identify the causes and consequences of the core phenomenon of the Iranian saffron export branding model. The data collection tool in the present research study is in-depth semi-structured interviews, and the statistical population in this study consists of members of the Khorasan Razavi Saffron Exporters Union. The purposive sampling method was used initially, and theoretical sampling was used during the research process, and sampling continued until the theoretical saturation was reached. The Grounded Theory approach and three open, axial and selective coding steps were performed for data analysis. The results showed that the “Iranian Saffron Export Brands Coalition” category is the Core phenomenon of this model. The coalition causes include four categories: self-sanction, macro decision-making system, Iranian saffron industry disease, and self-harm of exporters and its consequences, including three categories of synergy in branding, stabilization, and value creation. The achievements of the present study can be used as an indigenous model in the decision-making of all stakeholders and policymakers of the Iranian saffron industry in terms of maintaining and developing the competitive position of Iranian saffron and saffron export brands.