بررسی نگرش کشاورزان نسبت به کشاورزی پایدار و تاثیر آن بر بهره‌وری کل عوامل؛ مورد مطالعه مزارع زعفران در شهرستان گناباد

افزایش عامل بهره‌وری در بخش کشاورزی ضروری است و با افزایش نرخ جمعیت، نیاز به اختراع سیستم‌های بهره‌ورتر مورد تاکید قرار می‌گیرد. با این حال، فعالیت‌های زراعی همیشه با تأثیرات محیط زیستی همراه بوده‌اند. بنابراین، دو دسته بهره‌وری و پایداری کشاورزی باید به‌صورت هم‌زمان مورد توجه قرار گیرد. این مطالعه به شناسایی عواملی می‌پردازد که بر عامل کل بهره‌وری مزارع زعفران در شهرستان گناباد تأثیر می‌گذارند و بر نقش نگرش نسبت به کشاورزی پایدار تأکید دارد. جامعه مطالعه شامل تمامی کشاورزان زعفران در گناباد بود. برای دستیابی به اهداف تحقیق، ۱۱۰ پرسشنامه بر اساس روش نمونه‌گیری تصادفی تکمیل شد و پس از محاسبه عامل کل بهره‌وری با استفاده از شاخص تورنکویست-تایل، از مدل Ordered-logit برای شناسایی عوامل مؤثر بر بهره‌وری استفاده شد.نتایج نشان می‌دهد که نگرش‌ها به سمت کشاورزی پایدار و درآمد تأثیرات مثبت و معناداری بر دسترسی کشاورزان به سطوح بالاتر بهره‌وری دارند، در حالی که متغیر مشارکت در دوره‌های آموزشی به طور معناداری احتمال دستیابی به سطوح بالاتر بهره‌وری را کاهش می‌دهد.

متغیرهای مساحت کشت، بیمه کشاورزی و شغل اصلی هیچ تأثیر معناداری بر احتمال دستیابی به سطوح مختلف بهره‌وری ندارند. اجرای سیاست‌هایی که نگرش تولیدکنندگان زعفران را به سمت فعالیت‌های کشاورزی پایدار بهبود بخشیده و آن‌ها را در مورد تأثیرات کشاورزی ناپایدار آگاه کند، اصلاح بنیادین محتوای دوره‌های آموزشی، حمایت مالی از کشاورزان برای تأمین نهاده‌های کشاورزی و اصلاح ساختار سیستم بیمه کشاورزی از راه‌های مؤثر برای بهبود بهره‌وری تولید زعفران هستند.

Increasing the productivity factor in the agricultural sector is essential and by growing population rate, the need to invent more productive systems is highlighted. However, agronomic activities have always been accompanied by environmental impacts. Therefore, the two categories of productivity and agricultural sustainability should be considered simultaneously. The present study is aimed at identifying factors affecting the total productivity factor of saffron farms in the Gonabad County with an emphasis on the role of attitude towards sustainable agriculture. The study population consisted of all saffron farmers in Gonabad. In order to achieve the research objectives, 110 questionnaires were completed based on the random sampling procedure and after calculating the total factor productivity using the Tornqvist-Theil index, an Ordered-logit model was used to identify factors affecting productivity.

The results indicate that attitudes toward sustainable agriculture and income have positive and significant effects on farmers’ access to higher levels of productivity, while variable of participation in training courses significantly reduces the probability of achieving higher levels of productivity. Variables of sown area, agricultural insurance and main job do not have any significant effects on the probability of achieving different levels of productivity. Undertaking policies which improve attitude of saffron producers towards sustainable agricultural activities and informing them about the effects of unsustainable farming, a fundamental revision of the content of training courses, financial support of farmers for provision of agricultural inputs and reforming the structure of the agricultural insurance system are effective ways to improve the productivity of saffron production.