بررسی عملکرد و باززایی بنه زعفران از طریق الگوهای مختلف هندسه کشت

یک آزمایش مزرعه‌ای به منظور بررسی تأثیر هندسه‌های مختلف کاشت و فاصله بین چاله‌ها بر باززایی بنه و عملکرد زعفران انجام شد. آزمایش در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی ایستگاه تحقیقات زعفران، دانشگاه علوم کشاورزی و فناوری شریف کشمیر، پامپور، به مدت سه سال (2015-2014، 2014-2013 و 2013-2012) اجرا شد. تیمارها شامل سه روش کاشت (15 بنه در هر چاله (P1)، 10 بنه در هر چاله (P2) و 5 بنه در هر چاله (P3)) و دو فاصله بین چاله‌ها (30×20 سانتی‌متر (S1) و 25×10 سانتی‌متر (S2)) بودند. داده‌های آماری سال دوم و سوم آزمایش ارزیابی و تحلیل شدند. تجزیه واریانس تفاوت معنی‌داری را بین تمامی تیمارها نشان داد. بیشترین تعداد بنه‌های دختری در هر پلات از تراکم بالاتر (15 بنه در هر چاله) و فاصله بیشتر (30×20 سانتی‌متر) به دست آمد. همچنین بیشترین تعداد کل بنه‌های در هر چاله با وزن‌های >10 گرم، 8-5 گرم و <5 گرم به ترتیب 9.00، 7.59 و 49.02 بنه در تیمار P1 (15 بنه در هر چاله) ثبت شد. علاوه بر این، وزن کل بنه در هر چاله به طور معنی‌داری بیشترین مقدار (158.55 گرم) را در تیمار P1 نسبت به سایر تیمارها داشت. در خصوص صفات گل‌دهی مانند تعداد گل در هر گیاه، وزن تر گل، وزن خشک گل، وزن تر کلاله و وزن خشک کلاله، تیمار P1 (15 بنه در هر چاله) و فاصله S1 (30×20 سانتی‌متر) به طور معنی‌داری بالاترین میانگین را برای این صفات تولید کردند. به طور معنی‌دار بیشترین عملکرد زعفران (5.80 کیلوگرم در هکتار) در تیمار P1 (15 بنه در هر چاله) ثبت شد، در حالی که کمترین عملکرد (3.89 کیلوگرم در هکتار) در تیمار P3 (5 بنه در هر چاله) مشاهده شد. به همین ترتیب، تیمار فاصله S1 (30×20 سانتی‌متر) با عملکرد 5.09 کیلوگرم در هکتار، نسبت به تیمار S2 (25×10 سانتی‌متر) با عملکرد 4.58 کیلوگرم در هکتار، عملکرد بالاتری داشت.

A field experiment was conducted in order to examine the effect of different plant geometries and spacing between the pits on corn regeneration and yield. The experiment was laid out in a randomized block design with three replications at the Research Farm of Saffron Research Station, SKUAST-Kashmir, Pampore for 3 years viz., 2012-13, 2013-14 2014-15. The treatments consisted of three planting methods viz., 15 corms per pit (P1), 10 corms per pit (P2) and 5 corms per pit (P3) and two spacing from pit to pit viz., 30×20 cms (S1) and 25×10 cms (S2). The statistical data and details from the second and third year of the experiment were evaluated and analyzed. Analysis of variance showed significant variation among all the treatments. The highest number of daughter corms/plot was obtained from the highest density (15 corms/pit) and wider spacing (30x20cms). It was also noticed that highest number of total corms/pit weighting >10g, 5-8 g, <5 gram were recorded under the same treatment (P1-15 corms/pit) as 9.00, 7.59 and 49.02 corms, respectively. Further, the total corn weigh /pit was significantly highest (158.55gms) in P1 (15 corms per pit) treatment as compared to other treatments. With regard to the floral traits viz., no. of flower/plant, flower fresh weight (gm), flower dry weight (gm), stigma fresh weight (gm) and stigma dry weight (mg), the treatment P1 (15 corms per pit) and spacing S1 (30x20cms) produced significantly highest mean values for these traits. Significantly highest saffron yield (5.80 kg ha-1) was recorded in the treatment P1 (15 corms per pit), while the lowest yield (3.89kg ha-1) was recorded in treatment P3 (5 corms per pit), similarly the spacing treatment S1 (30x20cms) produced the highest saffron yield (5.09 kg ha-1) as compared to S2 (25×10 cms) treatment (4.58 kg ha-1).