اولویت بندی عوامل موثر بر تداوم کشت و فرآوری زعفران جهت صادرات (نمونه موردی: کشاورزان استان خراسان جنوبی)

زعفران یکی از محصولات مهم با کاربردهای گوناگون است که در تمام نقاط جهان مورداستفاده قرار می گیرد و یکی از محصولات استراتژیک و منحصربه فرد برای صادرات غیر نفتی در حوزه ی کشاورزی است؛ لذا بررسی و الویت بندی عوامل موثر بر تداوم کشت و فرآوری آن جهت صادرات حائز اهمیت می باشد که در این مطالعه موردبحث قرار گرفته است.

ازاینرو کشاورزان استان خراسان جنوبی که یکی از استانهای استراتژیک برای پرورش و فرآوری زعفران می باشد، لذا کشاورزان این استان موردمطالعه قرار گرفته اند. نتایج این تحقیق حاکی از آن است که حمایت دولت، قیمت محصول و میزان سوددهی کشت زعفران به ترتیب بیشترین اولویت را دارند. همچنین ۳۲/۳۹ درصد کشاورزان فقط به شغل زعفرانکاری مشغول بوده اند (تنها منبع درآمدی)، ۸۶/۲۷ درصد از کشاورزان عالوه بر زعفران از فروش محصولات دیگر نیز درآمد داشته اند و ۸۲/۳۲ درصد عالوه بر زعفرانکاری به فعالیت های غیر از کشاورزی کسب درآمد دارند.

در پایان نیز می توان گفت صادرات فرآورده های کشاورزی بر ارزش افزوده اثر قابل توجهی دارد، پیشنهاد می شود همکاری دولت با ایجاد اتخاذ سیاست های تشویقی و رفع موانع صادراتی، بازاریابی اختصاصی، تهسیالت مناسب، گسترش تجارت جهانی و همکاریهای منطقه ای می تواند رشد صادرات و به دنبال آن رشد اقتصادی بخش کشاورزی همچنین افزایش تولید و فراوری آن را در پی داشته باشد.

Saffron is one of the important products with various applications that is used all over the world and is one of the strategic and unique products for non-oil exports in the agricultural sector; therefore, it is important to examine and prioritize the factors affecting the continuation of its cultivation and processing for export, which is discussed in this study. Therefore, farmers in South Khorasan Province, which is one of the strategic provinces for saffron cultivation and processing, have been studied.

The results of this study indicate that government support, product price, and profitability of saffron cultivation have the highest priority, respectively. Also, 39.32 percent of farmers were only engaged in saffron cultivation (the only source of income), 27.86 percent of farmers also earned income from selling other products in addition to saffron, and 32.82 percent earned income from non-agricultural activities in addition to saffron cultivation.

In conclusion, it can be said that the export of agricultural products has a significant impact on added value. It is suggested that government cooperation by creating and adopting incentive policies and removing export barriers, dedicated marketing, appropriate facilities, expanding global trade, and regional cooperation can lead to export growth and, subsequently, economic growth in the agricultural sector, as well as an increase in its production and processing.