اثربخشی کروسینِ زعفران (Crocus sativus L.) بر اجزای سندرم متابولیک: یک کارآزمایی بالینی کنترل‌شده تصادفی

سندرم متابولیک مجموعه‌ای از عوامل خطر قلبی-عروقی با افزایش خطر بیماری‌های مزمن است. هدف این مطالعه، ارزیابی اثربخشی کروسین (ترکیب موجود در زعفران) بر سندرم متابولیک بود. این کارآزمایی بالینی دوسوکور (Double-blind)، تصادفی‌سازی‌شده و کنترل‌شده با دارونما، روی بیماران مبتلا به سندرم متابولیک انجام شد که به صورت تصادفی به گروه‌های دریافت‌کننده کروسین یا کنترل (دارونما) تقسیم شدند. گروه مداخله، به مدت ۶ هفته، روزانه ۱۰۰ میلی‌گرم قرص کروسین دریافت کردند. سپس تغییرات در اجزای سندرم متابولیک بین دو گروه مقایسه شد. این آزمون در پایگاه ثبت آزمایش‌های بالینی ایران ثبت شد. داده‌ها با نرم‌افزار SPSS نسخه ۱۵ وارد شدند و از آزمون‌های کای-دو، دقیق فیشر، t-آمیزش و t-مستقل برای تجزیه و تحلیل استفاده شد. سطح معناداری آماری P < ۰.۰۵ در نظر گرفته شد. در مجموع، ۴۸ بیمار (۲۴ نفر در گروه مداخله و ۲۴ نفر در گروه دارونما) وارد مطالعه شدند. نتایج نشان داد که پس از ۶ هفته مصرف کروسین، کاهش‌های معناداری در سطح کلسترول کل (P < ۰.۰۰۱) و تری‌گلیسیرید (P = ۰.۰۰۳) نسبت به مبنای اولیه مشاهده شد. با این حال، این کاهش در پروفایل لیپیدی در مقایسه با گروه دارونما معنادار نبود. هیچ تغییر معناداری در سایر مقادیر آزمایشگاهی، فشار خون و اندازه‌گیری‌های آن‌تروپومتریک مشاهده نشد. مطالعه حاضر نشان داد که دوز حدود ۱۰۰ میلی‌گرم کروسین زعفران به مدت ۶ هفته از نظر خوراکی خوب تحمل شده و عوارض جانبی نداشته است. با این حال، دوز استفاده‌شده در این مطالعه تأثیری بر سندرم متابولیک نداشت. مطالعات بیشتری برای ارزیابی این اثر با دوزهای بالاتر کروسین و همچنین بررسی اثرات طولانی‌مدت مصرف آن بر بیماران مبتلا به سندرم متابولیک ضروری است.

Metabolic syndrome is a set of cardiac risk factors with increased risk of chronic diseases. The aim of this study is to evaluate the efficacy of crocin of saffron on metabolic syndrome. This double-blind, randomized clinical trial was conducted on metabolic syndrome patients who were randomly assigned to crocin of saffron or control (placebo) groups. The intervention group received 100 mg/day crocin tablets (a constituent of saffron) for 6 weeks. Then, the changes in metabolic syndrome component were compared between two groups. The trial was registered in the Iranian Registry of Clinical Trials. Data were entered to SPSS 15. Chi-square, Fisher’s exact, paired t-test, and independent t-test were used to analyze data. P < 0.05 was defined as statistical significant level. Totally, 48 patients included in the trial (24 intervention and 24 placebo participants). There were significant reductions from baseline measurements in the levels of total cholesterol (P < 0.001) and triglyceride (P = 0.003) after the 6-week crocin administration. However, this decrease in lipid profile was not significant when compared with placebo group. There was no significant change in other laboratory values, blood pressure, and anthropometric measures. The present study indicated that the dose of about 100 mg crocin of saffron was well tolerated and has no complication for 6 weeks of oral administration. However, the dosage used in our study had no effect on metabolic syndrome. Further studies are required to assess this effect with the higher dosages of crocin as well as long time effects of its administration on metabolic syndrome patients.