اثر منبع، سیستم و زمان آبیاری طی دو سال بر خواص فیزیکی زعفران در منطقه گرم و خشک

ایران کشوری با اقلیم گرم و خشک، بحران شدید آب و نداشتن مدیریت آبیاری مواجه شده و ضرورت دارد که به دنبال کاشت محصولات با نیاز آبی کم، و یا فناوری جدید جهت رفع مشکلات باشد. در این راستا تحقیقی در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تیمار نوع منبع آبیاری ( آب چاه W۱ و پساب تصفیه شده فاضلاب شهری )W۲، نوع سیستم آبیاری ( آبیاری سطحی کرتی S۱ و آبیاری زیر سطحی قطره ای ) S۲ و زمان آبیاری ( عرف منطقه یا ۱۵ مهر T۱، ۱۵ روز تاخیر T۲ و ۳۰ روز تاخیر) T۳ در دو سال زراعی انجام شد. مقدار صفات تعداد گل، وزن گل تازه، وزن خشک کلاله و وزن خشک خامه در سال دوم نسبت به سال اول افزایش یافت اما میزان شاخص درشتی گل در سال دوم نسبت به سال اول تغییری ایجاد نشد. همچنین مطلوب ترین مقدار در بین صفات کمی مورد بررسی برای تعداد گل در سال اول و دوم به ترتیب برای تیمار W۱S۱T۲ با عملکرد ۵۵ و ۹۳ عدد و نیز برای صفت وزن گل تازه مشترک در تیمار W۱S۱T۲ به ترتیب ۱۶/۶ و ۲۸/۲ گرم در یک مترمربع در سال اول و دوم حاصل شد. در کل پساب فاضلاب با توجه به ملاحظات بهداشتی، سیستم آبیاری با توجه به عملکرد و هزینه و زمان آبیاری با توجه به بازار فروش می تواند در مورد گیاه زعفران بکار برده شود.

Iran, a country with a hot and dry climate, is facing a severe water crisis and lacks proper irrigation management, making it necessary to pursue the cultivation of crops with low water requirements or new technologies to address these problems. In this regard, a study was conducted using a completely randomized block design with three factors: type of irrigation source (well water W1 and treated municipal wastewater W2), type of irrigation system (surface basin irrigation S1 and subsurface drip irrigation S2), and irrigation timing (regional common practice or October 7 T1, 15-day delay T2, and 30-day delay T3) over two growing seasons. The traits of flower number, fresh flower weight, dry stigma weight, and dry style weight increased in the second year compared to the first year, but the flower size index did not change between the two years. Additionally, the optimal values among the quantitative traits examined were recorded as follows: for the number of flowers in the first and second years, treatment W1S1T2 produced 55 and 93 flowers, respectively; and for fresh flower weight, treatment W1S1T2 yielded 16.6 and 28.2 grams per square meter in the first and second years, respectively.Overall, wastewater, considering health considerations, irrigation systems, considering performance and cost, and irrigation timing, considering the market demand, can be used for saffron cultivation.