نقش سافرانال و عصاره کلاله زعفران در استرس اکسیداتیو، بیماری‌ها و فتواِیجینگ

گونه‌های فعال اکسیژن (ROS) به عنوان نتیجه‌ای از عوامل محیطی مختلف و واکنش‌های متابولیسم سلولی ایجاد می‌شوند که منجر به استرس اکسیداتیو می‌گردد. تغییرات اکسیداتیو بازگشت‌پذیر بر روی پروتئین‌ها مانند اکسیداسیون سیستئین می‌تواند مفید باشد و نقش مثبتی ایفا کند. ROS تولید شده بعضی مزایا را ارائه می‌دهند، مانند سیگنال‌دهی سلولی و ترمیم بافت‌ها وقتی که در غلظت پایین حضور دارند. با این حال، اغلب اوقات، این گونه‌های واکنش‌پذیر اثرات مضر بر اجزای سلولی دارند که به شرایط پاتولوژیک مختلف منجر می‌شود و موجب ایجاد یا تشدید بیماری‌ها به دلیل استرس اکسیداتیو می‌گردد.

بیماری‌های تحلیل‌برنده ناشی از استرس اکسیداتیو شامل دیابت، بیماری‌های قلبی عروقی، صرع، سرطان و پیری هستند. آنتی‌اکسیدان‌ها ترکیباتی هستند که این رادیکال‌های آزاد را از بین می‌برند و اثرات آن‌ها را خنثی می‌کنند. تحقیقات استفاده از آنتی‌اکسیدان‌های طبیعی را به عنوان عامل درمانی در درمان بیماری‌ها امکان‌پذیر کرده است. سافرانال یکی از این عوامل طبیعی است که یک جزء فرار اصلی زعفران محسوب می‌شود.زعفران، طلای سرخ، گران‌ترین ادویه‌ای است که در مناطق محدودی از زمین یافت می‌شود و همچنین گزارش شده که در سیستم‌های سنتی پزشکی استفاده می‌شود. از نظر شیمیایی، سافرنال یک آلدهید مونوتِرپن است که دارای رایحه‌ای شیرین می‌باشد. در حین بررسی خواص فوتوپروتکتیو سافرنال، ما از پتانسیل آنتی‌اکسیدانی زیادی که سافرنال دارد، مطلع شدیم.

تحقیقات گروه‌های مختلف علمی، سافرنال را به عنوان یک ماده ضد التهابی، ضد افسردگی، ضد اضطراب، ضد آسم، ضد فشار خون، ضد تشنج، ضد سرطان، ضد سرفه و ضد ژنوتوکسیک تأیید کرده‌اند. این موضوع پژوهشگران سراسر جهان را به بررسی مزایای آنتی‌اکسیدانی زعفران برای سلامت انسان سوق داده است. در مقاله حاضر، پتانسیل سافرنال و مولکول‌های مرتبط با آن به عنوان اسکاوِنجِر رادیکال‌ها در مقابله با استرس اکسیداتیو و شرایط بیماری گردآوری شده و مکانیزم‌های اساسی آن توضیح داده شده است. خطوط سلولی و مدل‌های حیوانی مختلف مورد استفاده برای مطالعه سافرنال نیز مورد بحث قرار گرفته‌اند.

Reactive oxygen species (ROS) are produced as a result of various environmental factors and cellular metabolism reactions creating oxidative stress. The reversible oxidative modification on proteins such as cysteine oxidation may be useful and can play positive role. ROS generated offer some benefits such as cellular signalling and tissue repair when present in low concentration. However, most of the times, these reactive species cause detrimental effects to cell components which leads to various pathological conditions which causes or aggravates diseases due to oxidative stress.

The degenerative diseases due to oxidative stress are diabetes, cardiovascular diseases, epilepsy, cancer and aging. Antioxidants are the compounds which scavenge these free radicals and hence neutralize their effects. Research has enabled the use of natural antioxidants as therapeutic agent in the treatment of diseases. Safranal is one such natural agent which is a major volatile component of saffron. Saffron, Red gold is the most expensive spice found in limited region of the planet and is also reported to be used in traditional systems of medicine. Chemically, safranal is a monoterpene aldehyde possessing a sweet fragrance. While exploring for the photoprotective properties of safranal, we learnt about the immense antioxidant potential of safranal.

Investigation by various research groups established safranal as an anti-inflammatory, antidepressant, anxiolytic, antiasthamatic, antihypertensive, anticonvulsant, anticancer and antitussive and antigenotoxic agent. It has brought researchers over the world to explore the antioxidant benefits of saffron for human health. In the present paper, potential of safranal and its related molecules as radical scavenger in combating oxidative stress, diseased conditions is collated and the underlying mechanisms have been explained. Various cell lines and animal models used for study of Safranal have been discussed.