شناسایی قارچ های میکوریز آربسکولار همزیست گیاه زعفران Crocus .sativus L و ارزیابی شاخص های تنوع زیستی برای جمعیت اسپوری در مزارع استان خراسان

شناسایی و به کارگیری قارچهای میکوریز آربسکولار می تواند کمک شایانی به افزایش تولید و نیز گسترش سطح زیر کشت محصول استراتژیک زعفران نماید. این تحقیق از مزارع زعفران استان خراسان جنوبی (سرایان و قائن) و خراسان رضوی (خلیل آباد، تربت جام، کاشمر، بردسکن و مه ولات) در اردیبهشت ماه سال ۱۳۹۶ به منظور جداسازی، شناسایی و بررسی تراکم جمعیت اسپور قارچ ریشه های آربسکولار همزیست زعفران صورت گرفت. در هر منطقه ۴ نمونه ترکیبی از خاک به همراه ریشه زعفران برداشت شد. اسپور گونه های قارچی همزیست با استفاده از روش الک مرطوب جداسازی و از طریق بررسی ویژگیهای مرفولوژیک شناسایی گردید. جمعیت اسپورها در نمونه های مورد بررسی صرف نظر از گونه قارچی بین ۵ تا ۷۷۰ عدد در ۳۵ گرم خاک خشک متغیر بود. بیشترین میانگین تراکم اسپورها مربوط به شهرستان خلیل آباد با میانگین۷۶۲/۳۳ عدد اسپور و کمترین آن مربوط به شهرستان مه ولات با میانگین۱۳/۵۰عدد اسپور بود. غنای گونه ای قارچ ریشه های آربسکولار، ۷ گونه در منطقه قائن و ۳ گونه در منطقه مه ولات ارزیابی شد. نتایج نشان داد غنای گونه ای با تراکم جمعیت اسپوری همبستگی مثبت در سطح ۱٪ دارد. در این مطالعه ۸ گونه قارچ میکوریز آربسکولار در ریزوسفر زعفران جداسازی و شناسایی شد که در این بین ۴ گونه متعلق به جنس Funneliformis بود و در هر یک از جنس های Claroideoglomus ،Rhizophagus ،Glomus و Acaulospora تنها یک گونه تشخیص داده شد. شش گونه F.xanthiuni ،F.badiumt ،C.drummondii A.gedanensis ، G.deserticolaو Raintraradices برای فلور قارچی زعفران در ایران جدید بودند.

Identifying and utilizing arbuscular mycorrhizal fungi can significantly contribute to increasing production as well as expanding the cultivation area of the strategic saffron crop. This study was conducted in saffron fields of South Khorasan Province (Sarayen and Qaen) and Razavi Khorasan Province (Khalilabad, Torbat Jam, Kashmar, Bardaskan, and Mahvelat) in May 2017 to isolate, identify, and examine the spore population density of arbuscular mycorrhizal fungi associated with saffron roots. In each region, 4 composite soil samples along with saffron roots were collected. Spores of symbiotic fungal species were isolated using the wet sieving method and identified through the examination of morphological characteristics. Spore populations in the samples studied, regardless of the fungal species, varied from 5 to 770 per 35 grams of dry soil. The highest average spore density was observed in Khalilabad County, with a mean of 762.33 spores, while the lowest was in Mahvelat County, with a mean of 13.50 spores. The species richness of arbuscular mycorrhizal fungi was evaluated as 7 species in the Qaen region and 3 species in the Mahvelat region. The results indicated that species richness had a positive correlation with spore population density at the 1% significance level. In this study, 8 species of arbuscular mycorrhizal fungi were isolated and identified in the rhizosphere of saffron, among which 4 species belonged to the genus Funneliformis, and only one species was identified in each of the genera Claroideoglomus, Rhizophagus, Glomus, and Acaulospora. Six species, F. xanthiuni, F. badium, C. drummondii, A. gedanensis, G. deserticola, and R. intraradices, were new for the fungal flora of saffron in Iran.