تأثیر میزان فراهمی آب و مدیریت تغذیه‌ای بر تخصیص زیست‌توده زعفران

هدف: هدف از این مطالعه بررسی اثر نوع کود و برنامه آبیاری بر تسهیم زیست‌توده در زعفران بود. روش تحقیق: فاکتورهای آزمایشی شامل کوددهی زعفران (عدم مصرف کود، کود گاوی و کود شیمیایی NPK) و رژیم‌های آبیاری (FI=7200 و DI=3600 مترمکعب در هکتار) بودند که در طول فصل رشد 2016-2015 با استفاده از طرح فاکتوریل مورد آزمایش قرار گرفتند. یافته‌ها: وزن ریشه و برگ‌ها به ترتیب تا 72 و 114 روز پس از اولین آبیاری پاییزه (DAFAI) روند افزایشی داشت و سپس کاهش یافت. تولید بنه از 51 DAFAI آغاز شد و حداکثر آن در DI و مصرف کود شیمیایی یا آلی به دست آمد. در تمام تیمارهای ترکیبی، تولید بنه (حداکثر نرخ بین 114 و 157 DAFAI) مقدم بر پر شدن بنه (شروع از 135 DAFAI) بود و هر دو شاخص ذکر شده در DI بالاتر بودند. وزن بنه‌های جایگزین در هر کلون در گیاهانی که با کود گاوی تیمار شده و 7200 مترمکعب در هکتار آب دریافت کرده بودند، حدود 10 درصد بیشتر از سایر تیمارها بود. سرعت رشد بنه از 50 DAFAI افزایش یافت و حداکثر مقدار آن (0.32 و 0.34 گرم در روز در هر گیاه به ترتیب در 56 و 78 DAFAI) در تیمار ترکیبی FI × کود گاوی به دست آمد. محدودیت‌های تحقیق: دسترسی به منابع علمی مشابه در مورد موضوع تحقیق یک محدودیت بود. اصالت/ارزش: این مطالعه اولین تحقیقی بود که به طور خاص به تخصیص مواد فتوسنتزی در زعفران می‌پردازد و بر اساس یافته‌های آن، مصرف 3600 مترمکعب در هکتار آب به همراه کود گاوی یک راهبرد مناسب در کشت زعفران در طول اولین فصل رشد است.

Purpose: The aim of this study was to investigate the effect of fertilizer type and irrigation scheduling on biomass partitioning in saffron. Research Method: The experimental factors were saffron fertilization (no-fertilizer, cow manure and NPK chemical fertilizer) and irrigation regimes (FI=7200 and DI=3600 m³ ha⁻¹) which were tested during 2015-16 growing season, using a factorial layout. Findings: The weights of roots and leaves had an increasing trend up to 72 and 114 days after first autumnal irrigation (DAFAI), respectively, and then were decreased. Corm production started from 51 DAFAI and its maximum was obtained at DI and chemical or organic fertilizer application. In all combined treatments corm production (maximum rate between 114 and 157 DAFAI) was prior to corm filling (started from 135 DAFAI) and both mentioned indices were higher in DI. The weight of replacement corms per clone in plants that were treated by cow manure and received 7200 m³ ha⁻¹ water, was higher (~10%) than all other treatments. Corm growth rate increased from 50 DAFAI and the maximum value (0.32 and 0.34 g day⁻¹ plant⁻¹ in 56 and 78 DAFAI, respectively) obtained at combined treatment of FI × cow manure. Research limitations: Access to similar scientific references on the topic of research was a limitation. Originality/value: This study was the first research which specifically deals with the allocation of photo-assimilates in saffron and based on its findings, application of 3600 m³ ha⁻¹ water plus cow manure is an appropriate strategy in saffron cultivation during first growing season.