برآورد هزینه‌های زیست‌محیطی انتشار گازهای گلخانه‌ای در سیستم‌های تولید زعفران (مطالعه موردی: تربت حیدریه)

تولید زعفران به‌عنوان یکی از گران‌ترین محصولات کشاورزی و دارویی جهان دارای مزیت نسبی بالایی است. با توجه به اهمیت تولید این محصول در ایران به‌عنوان یک کالای صادراتی غیرنفتی مهم و نقش آن به‌عنوان یک کالای استراتژیک، برآورد هزینه‌های زیست‌محیطی غیرمستقیم مرتبط با انتشار آلاینده‌های آن ضروری است. هدف این مطالعه محاسبه هزینه‌های زیست‌محیطی انتشار گازهای گلخانه‌ای در مزارع زعفران در شهرستان تربت حیدریه بود. به منظور جمع‌آوری داده‌ها (مانند کودهای شیمیایی، آبیاری، نیروی کار، کود حیوانی و بنزین) از پرسشنامه و مصاحبه‌های رو در رو در سال‌های زراعی ۲۰۱۷ و ۲۰۱۸ استفاده شد. برای بررسی رابطه بین خروجی خوب و بد، از تابع فاصله به‌عنوان فرم پارامتریک ترانس‌لاگ استفاده شد. نتایج نشان می‌دهد که پتانسیل گرمایش جهانی (GWP) برابر با ۳۶۹.۲۴ کیلوگرم معادل CO2 به ازای هر کیلوگرم کاه زعفران محاسبه شد.همچنین هزینه زیست‌محیطی گازهای گلخانه‌ای، متان، اکسید نیتروژن و دی‌اکسید کربن به ازای هر هکتار، بر اساس یک دوره هفت ساله، به ترتیب برابر با ۷۷٬۸۸۸٬۷۰۰، ۲۱۲٬۷۴۲٬۸۲۰ و ۷۶٬۲۸۹٬۲۰۰ ریال است. در مجموع، تولید زعفران در یک دوره هفت ساله هزینه‌ای برابر با ۳۶۶٬۹۲۰٬۷۲۰ میلیون ریال را از نظر انتشار گازهای گلخانه‌ای بر محیط زیست تحمیل می‌کند. این مقدار برای یک سال زراعی به ازای هر هکتار برابر با ۵۲٬۴۱۷٬۲۴۰ میلیون ریال است که حدود ۲۱٪ درآمد حاصل از هر هکتار می‌باشد. در نهایت، پیشنهاد می‌شود که سیاست‌های مالیاتی مربوط به کودها و سیستم‌های شخم زنی خاک بازبینی و تحلیل شوند تا اثرات زیست‌محیطی سیستم تولید زعفران کاهش یابد.

The production of saffron as one of the most expensive agricultural and pharmaceutical products in the world has a high comparative advantage. Considering the importance of producing this product in Iran as an important non-oil export commodity and its role as a strategic, the estimation of the indirect environmental costs associated with the emission of its pollutants is necessary. The purpose of this study was to calculate the environmental costs of greenhouse gas emissions in Saffron farms in the Torbat Hadiriyah township. In order to collect data (such as chemical fertilizers, irrigation, labor, animal manure and gasoline) a questionnaire and face-to-face interviews were used in the crop years 2017 and 2018.To investigate the relationship between good and bad output, the distance function is used as a parametric form of the translog. The results show that global warming potential (GWP) was calculated to be 369/24 kg equivalent to CO2 per kilogram of saffron straw. Also the environmental cost of greenhouse gases, methane, nitrous oxide and carbon dioxide per hectare, according to a seven-year period, are: 77/888/700, 212/742/820 and 76/289/200 Rials, respectively. In total, the production of saffron over a seven-year period imposes an expense of 366/920/720 million Rials on the environment regarding the emission of greenhouse gases. This is equal to 52/417/240 million Rials for a crop year in per one hectare. About 21% of the income earned per hectare. In the end, it is suggested that the tax policy on fertilizers and soil tillage systems be reviewed and analyzed to reduce the environmental impacts of the saffron production system.