امکان سنجی کشت زعفران از دیدگاه کشاورزان در روستاهای شهرستان ارسنجان

امروزه به منظور افزایش بهره وری منابع آب و خاک در شرایط خشکسالی کشور و همچنین نظر به خروج از اقتصاد تک محصولی و رسیدن به توسعه پایدار اقتصادی، کشت های نوین به ویژه زعفران در مناطق مستعد بسیار حائز اهمیت است. لذا، هدف پژوهش حاضر بررسی امکان کشت زعفران از دیدگاه کشاورزان روستاهای شهرستان ارسنجان بود. روش انجام پژوهش حاضر کمی و از نوع پیمایش بود. جامعه آماری شامل تمامی کشاورزان روستاهای شهرستان ارسنجان در سال زراعی ۱۳۹۸-۱۳۹۷ بودند که از این تعداد، ۱۱۵ نفر به روش نمونه گیری تصادفی ساده انتخاب و مورد مطالعه قرار گرفتند. ابزار پژوهش، پرسشنامه محقق ساخته بود که روایی ظاهری و محتوایی آن توسط اساتید دانشگاهی و پایایی مولفه های آن با یک مطالعه مقدماتی و تعیین آلفای کرونباخ بیشتر از ۵/۰ حاصل شد. نتایج حاصل از آزمون تی تست نشان داد که امکان کشت زعفران با توجه به مقدار میانگین متغیرهای نگرش کشاورز (۸۳/۳) و ویژگی های نوآوری محصول شامل مزیت نسبی (۳۷/۳)، آزمون پذیری (۲۰/۳)، سازگاری (۴۲/۳) و قابلیت رویت (۱۴/۳) در منطقه وجود دارد. در ادامه با تحلیل خوشه ای، کشاورزان مورد مطالعه به سه دسته مثبت گرایان تنگ دست، اعتدال گرایان مرفه و منفی گرایان تنگ دست تقسیم شدند. پنجاه درصد از کشاورزان که در دسته منفی گرایان تنگ دست قرار گرفتند، بر این عقیده اند که امکان کشت با توجه به ویژگی های اقتصادی، اجتماعی آنها و دیدگاه-شان نسبت به نوآوری، وجود ندارد. .در نهایت پیشنهاد می گردد که کشاورزان با توجه به دسته بندی در گروه های مختلفی که قرار می گیرند، بسترهای لازم برای بهتر شدن شرایط اقتصادی کشاورزان با ساز و کارهایی نظیر تسهیلات بانکی کم بهره و بسته های حمایتی-کشاورزی، ترویج، کلاس ها و کارگاه های ترویجی، قرارداد با مراکز تحقیقات جهت بازدید از مزارع نمایشی نظیر مزارع نتیجه ای و طریقه ای بستر لازم جهت تاثیرگذاری روی سایر کشاورزان تسهیل شود.

Nowadays, modern crop cultivation like saffron is very important for increasing the productivity of soil and water resources especially under drought stresses and leaving the single-product economy and achieving sustainable economic development especial in susceptible regions. Therefore, the aim of the present study was to investigate the possibility of cultivation of saffron from the attitude of farmers in villages of Arsanjan County. The survey method was used. The statistical population has consisted of all farmers in the Arsanjan villages, Iran during 2018-2019 growing season. One hundred and fifteen samples were selected and studied by simple random sampling with the proportional assignment. The research instrument was a researcher-made questionnaire that theface and content validity was assessed by university professors and the reliability of its components achieved by a pilot study with Cronbach’s alpha in the range was calculated 0.5-0.8. The results of t-test showed that saffron cultivation was possible with respect to the average value of the variables of farmer attitude (3.83) and the characteristics of crop innovation including comparative advantage (3.37), testability (3.20), adaptability (3.42) and visibility (3.14) in the area. Also, by cluster analysis, the studied farmers were divided into three groups: poor positive, poor moderate, and poor negative attitude regarding the crop cultivation. Fifty percent of farmers, who stay on the category of poor negative attitude, believed that there was an impossible condition about saffron cultivation with
regard to their economic, social characteristics and their view of innovation.Finally, it was suggested that farmers, according to the classification into different groups that fall into the necessary contextsfor improving the economic conditions of farmers with mechanisms such as low-income banking facilities and agricultural support packages, extension, classes and extension workshops. Facilitate contracts with research centers to visit demonstration farms, such as productive farms, and bedrock methods to influence other farmers.