اثرات اسید فولویک و کود گاوی بر ترکیبات فعال خامه و فعالیت آنتی‌رادیکالی گلبرگ زعفران (Crocus sativus L.)

اجزای زعفران تحت شرایط میدانی ارزیابی شدند. تیمارها شامل چهار سطح کود گاوی (0، 10، 20 و 30 تن در هکتار) و سه سطح اسید فولویک (0، 5 و 10 کیلوگرم در هکتار) بود. این آزمایش به صورت عاملی مبتنی بر طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه بیرجند، ایران، در سال زراعی 2015-2016 انجام شد. نتایج نشان داد که کود گاوی مواد فعال خامه گل (پیکروکروسین، سفرانال و کروکین) را در سال اول مطالعه بهبود بخشید. همچنین، نتایج نشان داد که ترکیبات آنتی‌اکسیدانی گلبرگ (فنل کل و آنتوسیانین) و مواد فعال خامه گل در سال دوم مطالعه تحت تأثیر کود گاوی قرار گرفتند. بالاترین مقدار سفرانال در گیاهانی که با 10 تن در هکتار کود گاوی در سال اول آزمایش تیمار شدند، به دست آمد.نتایج همچنین نشان داد که اسید فول‌ویک تأثیر مثبتی بر مواد فعال کلاله (پیکروکروسین و کروسین)، آنتوسیانین و فنل کل در دو سال آزمایش دارد و بیشترین میزان آنتوسیانین و فنل کل با مصرف ۵ کیلوگرم در هکتار اسید فول‌ویک به دست آمد، در حالی که کمترین مقادیر در شاهد ثبت شد. کاربرد سطوح مختلف کود گاوی و اسید فول‌ویک تأثیر مثبتی بر مواد فعال کلاله در دو سال آزمایش و آنتوسیانین و فنل در سال دوم مطالعه داشت. بنابراین، نتایج نشان داد که کود گاوی و اسید فول‌ویک تأثیر قابل توجهی بر ترکیبات آنتی‌اکسیدان و مواد فعال زعفران در شرایط میدانی دارند.

components of saffron were evaluated under field conditions. Treatments were four levels cow manure (0, 10, 20 and 30 t.ha-1) and three fulvic acid (0, 5 and 10 kg.ha-1). This experiment was carried out as factorial based on randomized completely block design with three replications in research farm of Birjand University, Iran, during cropping year 2015-2016. Results showed that cow manure improved the active ingredients of stigma (picrocrocin, safranal and crocin) in first year of study. Also, results showed that petal antioxidant compounds (total phenol and anthocyanin) and active ingredients of stigma were influenced by cow manure in second year of study. The highest safranal was obtained in plants treated with 10 t.ha-1 cow manure in first year of experiment. Results also showed that fulvic acid has a positive effect active ingredients of stigma (picrocrocin and crocin), anthocyanin and total phenol in two years of experiment and the highest rate of anthocyanin and total phenol were obtained with 5 kg.ha-1 fulvic acid while the lowest values were recorded in control. Application of different levels of cow manure and fulvic acid had a positive effect on the active ingredients of stigma in two years of experiment and anthocyanin and phenol in second year of study. Thus, results showed that cow manure and fulvic acid have significant impact on antioxidant compounds and active ingredients of saffron under field conditions.