همبستگی بین پارامترهای مورفولوژیکی، اجزای عملکرد و میزان بروز و شدت پوسیدگی بنه در زعفران (Crocus sativus L.): مطالعه دو ساله (۲۰۲۲-۲۰۲۴)

مطالعه حاضر به تحلیل همبستگی بین پارامترهای مورفولوژیکی، اجزای عملکرد و میزان بروز و شدت پوسیدگی بنه در زعفران (Crocus sativus L.) در طی فصول رشد ۲۰۲۳-۲۰۲۲ و ۲۰۲۴-۲۰۲۳ پرداخت. نتایج روابط معناداری بین این متغیرها را نشان داد. صفات مورفولوژیکی از جمله تعداد بنه‌های جوانه‌زده، تعداد گل در هر بنه، تعداد برگ، طول برگ، طول کلاله و عملکرد همبستگی منفی قوی با شدت پوسیدگی بنه داشتند، با ضرایب همبستگی (r) از ۰٫۸۱- تا ۰٫۹۴- در ۲۰۲۳-۲۰۲۲ و از ۰٫۵۶- تا ۰٫۹۴- در ۲۰۲۴-۲۰۲۳. بین میزان بروز و شدت پوسیدگی بنه همبستگی مثبت معناداری مشاهده شد (به ترتیب r = 0.97 و r = 0.96). میزان بروز پوسیدگی بنه همبستگی منفی با پارامترهای مورفولوژیکی کلیدی از جمله طول کلاله (0.93- ,0.97-)، تعداد برگ (0.86- ,0.96-) و تعداد بنه‌های جوانه‌زده (0.95- ,0.93-) نشان داد. عملکرد، تعداد گل در هر بنه و طول برگ نیز همبستگی منفی با میزان بروز داشتند (دامنه r از 0.89- تا 0.92-). برعکس، همبستگی مثبت بین عملکرد و پارامترهای مورفولوژیکی مانند تعداد بنه‌های جوانه‌زده، تعداد گل در هر بنه، تعداد برگ، طول برگ و طول کلاله مشاهده شد (مقادیر r در دامنه 0.85 تا 0.98).

The present study analyzed the correlation between morphological parameters, yield attributes, and the incidence and severity of corn rot in saffron (Crocus sativus L.) during the 2022-23 and 2023-24 growing seasons. Results revealed significant relationships among these variables. Morphological traits, including the number of corms sprouted, number of flowers per corn, number of leaves, leaf length, stigma length, and yield, exhibited strong negative correlations with the severity of corn rot, with correlation coefficients (r) ranging from -0.81 to -0.94 in 2022-23 and -0.56 to -0.94 in 2023-24. A significantly positive correlation was observed between the incidence and severity of corn rot (r = 0.97 and r = 0.96, respectively). The incidence of corn rot showed negative correlations with key morphological parameters, including stigma length (r = -0.97, -0.93), number of leaves (r = -0.96, -0.86), and number of corms sprouted (r = -0.93, -0.95). Yield, number of flowers per corn, and leaf length also exhibited negative correlations with incidence (r ranging from -0.89 to -0.92). Conversely, positive correlations were observed between yield and morphological parameters such as number of corms sprouted, number of flowers per corn, number of leaves, leaf length, and stigma length (r values ranging from 0.85 to 0.98).