مدل‌سازی عملکرد زعفران با توجه به شاخص‌های حدی اقلیمی (مطالعه موردی: بیرجند)

این مطالعه عملکرد زعفران را بر اساس شاخص‌های حدی اقلیمی در بیرجند ایران مدل‌سازی کرد و از ۳۸ شاخص بارش و دما در دوره ۲۰۱۵-۱۹۹۱ استفاده نمود. تحلیل رگرسیون گام به گام، شاخص‌های کلیدی مؤثر بر عملکرد را شناسایی کرد. نتایج روند گرمایش منطقه را با افزایش رویدادهای حدی گرم و کاهش رویدادهای حدی بارش نشان داد که از عوامل اصلی کاهش عملکرد زعفران بودند. مدل توسعه یافته (۸۸/۰=R²، ۵۷/۰=RMSE) عملکرد را بر اساس شاخص‌های حدی اقلیمی انتخابی به طور مؤثر پیش‌بینی کرد.

This study modeled saffron yield based on extreme climate indices in Birjand, Iran, using 38 precipitation and temperature indices from 1991-2015. Stepwise regression analysis identified key indices affecting yield. Results showed a warming trend with increasing warm extremes and decreasing precipitation extremes, which were major factors in saffron yield reduction. The developed model (R²=0.88, RMSE=0.57) effectively predicted yield based on selected extreme climate indices.