“تحلیل روابط بین عملکرد زعفران و مدیریت آبیاری کشاورزان زعفرانکار مناطق روستایی تربت‌حیدریه و فاروج “

به منظور بررسی روابط بین عملکرد زعفران و آبیاری تابستانه، یک مطالعه در مزارع مناطق روستایی تربت حیدریه و فاروج، ایران انجام شد. این مطالعه از طریق پرسشنامه به صورت مصاحبه حضوری با کشاورزان و بهره‌گیری از نظرات کارشناسان این حوزه در سال ۲۰۱۹ انجام شد. بر اساس این روش، ۹۰ مزرعه زعفران (به مساحت حدود ۰٫۵ تا ۷ هکتار) با سنین ۱ تا ۴ سال مورد بررسی قرار گرفتند. همچنین اثر اولین آبیاری‌ها شامل آبیاری در مرداد، اوایل شهریور و اوایل مهر بر عملکرد زعفران بر اساس طرح کاملاً تصادفی بررسی شد.

نتایج نشان داد که در مزارع ۲ ساله زمان اولین آبیاری تأثیر قابل توجهی نداشت، اما زمان اولین آبیاری تأثیر قابل توجهی بر عملکرد زعفران به ویژه در مزارع یک، سه و چهار ساله داشت.آبیاری اوایل اکتبر در مزارع یک‌ساله بالاترین عملکرد خامه را نشان داد، اما در مزارع دوساله این وضعیت در اواسط سپتامبر در تربت حیدریه و فرووج رخ داد. علاوه بر این، بین آلودگی قارچی و عملکرد رابطه منفی وجود داشت (-4.779) در مزارع سه‌ساله و ضریب رگرسیون در مزارع چهار ساله -7.731 بود. همچنین تقریباً 64٪ تغییرات در آلودگی پیازچه به قارچ‌ها مرتبط با تعداد آبیاری بود. بنابراین، آبیاری زودهنگام مزارع در تابستان مانند اوایل شهریور به‌ویژه در مزارع سه و چهار ساله به دلیل افزایش آلودگی به بیماری‌های قارچی توصیه نمی‌شود.

In order to investigation of relationships between saffron yield and summer irrigation a survey was conducted in fields of rural areas of Torbat Heydarieh and Farooj, Iran. The survey was done by questionnaires as face to face interview with farmers and expertise of this subject in 2019. Based on this method, 90 saffron fields (area about 0.5- 7 ha) with 1-4 years ages were studied. In addition effect of first irrigation treatments consisted irrigation on august, on mid-September and on early October on saffron yield based on completely randomized design was performed.

Results indicated that in 2 years old fields did not significantly affected by first irrigation time, but the time of first irrigation had significant effect on saffron yield especially in 1, 3 and 4 years-old farms. Irrigation on early October in one year-old farms showed the highest stigma yield, but in two years- old farms this condition occurred on mid-September at Torbat Heydarieh and Farooj. In addition there was a negative relationship between fungi contamination with yield (-4.779) in three years- old and regression coefficient was -7.731 in four years-old farms.

Furthermore there was about 64 % of changes in corm contamination to fungi related to number of irrigation. Therefore early irrigation of farms in summer such as August especially in three and four years-old because of enhancement of contamination to fungi diseases do not recommend.