تأثیر وزن پیاز و فاصله کاشت بر تولید زعفران در شرایط اقلیمی کابل

تأثیر فسفر و تراکم کاشت بر عملکرد گل‌دهی و تولید غده زعفران (Crocus sativus) در بخش باغبانی دانشکده کشاورزی دانشگاه کابل طی سال‌های ۲۰۱۹-۲۰۲۰ مطالعه شد. چهار غلظت مختلف فسفر شامل ۰، ۲۰، ۴۰ و ۶۰ کیلوگرم در هکتار بر پنج تراکم مختلف ۲۴۲، ۱۰۷، ۵۴، ۳۰ و ۲۰ بوته در متر مربع اعمال شد.

این آزمایش با طرح بلوک کامل تصادفی و آرایش تقسیم قطعات انجام گردید. اثر فسفر عمدتاً غیرمعنادار بود، در حالی که تراکم کاشت تأثیر قابل توجهی داشت. بیشترین زمان جوانه‌زنی (۲۹.۸ روز) و در سال دوم بیشترین عملکرد زعفران در هر هکتار (۱۰.۴ کیلوگرم) توسط تراکم ۲۴۲ بوته در متر مربع تولید شد، در حالی که کمترین مقادیر در تراکم ۲۰ بوته در متر مربع ثبت گردید. بیشترین وزن خامه (۵.۳۳ میلی‌گرم) و بیشترین اندازه گل (۳.۸ سانتی‌متر) در تراکم ۳۰ بوته در متر مربع با ۲۰ کیلوگرم فسفر در هر هکتار به ثبت رسید و بیشترین تعداد گل به ازای هر بوته (۱.۵) در تراکم ۲۰ بوته در متر مربع با همان میزان فسفر مشاهده شد.

کمترین تعداد گل به ازای هر بوته (۱.۰) در غده‌هایی با تراکم ۱۰۷ بوته در متر مربع و مصرف ۶۰ کیلوگرم فسفر در هکتار و کمترین اندازه گل (۲.۸ سانتی‌متر) در گیاهان پرورش یافته با تراکم ۵۴ بوته در متر مربع و مصرف ۴۰ کیلوگرم فسفر در هکتار مشاهده شد.

The effect of phosphorus and plant density on floral yield and corm production of Crocus sativus was studied at horticulture department, faculty of agricultural Kabul University during 2019-2020. Four different phosphorus (P) doses i.e. 0, 20, 40 and 60 kg ha-1 were applied to five different densities viz. 242, 107, 54, 30 and 20 plants m -2 . The experiment was laid out in randomized complete block design with split plot arrangements. P effect was largely non-significant, whereas planting densities had considerable effects. Maximum days to sprouting (29.8), and in the second year maximum saffron yield ha-1 (10.4 kg) were produced by 242 plants m-2 , while minimum in these were recorded at 20 plants m-2 density.

Maximum stigma weight (5.33 mg), Maximum flowers size (3.8 cm) was produced by 30 plants m-2 density at 20 kg ha-1 P, and maximum flowers per plant (1.5) were produced by 20 plants /m-2 densities at 20 kg ha-1 P. Minimum flowers per plant (1.0) were produced by corms at 107 plants m-2 density supplied with 60 kg ha-1 P, and minimum flower size (2.8 cm) was observed in plants grown at 54 m-2 density fed with 40 kg ha-1 P.