بهینه سازی تراکم کاشت، وزن بنه مادری و عمق کاشت جهت حصول حداکثر عملکرد اقتصادی زعفران (.Crocus.sativus L)

به منظور بهینه سازی تراکم کاشت، وزن بنه و عمق کاشت جهت حصول حداکثر عملکرد اقتصادی زعفران ( Crocus sativus .L)، آزمایشی به صورت اسپلیت پلات فاکتوریل در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی با سه تکرار در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی (ایستگاه تحقیقات گناباد در سال های زراعی ۱۳۹۶-۱۳۹۷ انجام شد. در این تحقیق تیمار تراکم کاشت (در چهار سطح ۶۰، ۹۰، ۱۲۰ و ۱۵۰ بنه در متر مربع) در کرت اصلی و فاکتوریل عمق کاشت (در دو سطح ۲*۱۵ و ۲*۲۵ سانتی متر از سطح خاک) و وزن بثه (در دو سطح ۱+۴ و ۱+۸ گرم) در کرت فرعی قرار داشتند. نتایج نشان داد که افزایش تراکم از ۶۰ به ۱۵۰ بنه در متر مربع باعث افزایش معنیدار تعداد گل، وزن تر گل و وزن خشک کلاله در متر مربع شد. بر این اساس افزایش وزن بنه از ۴ به ۸ گرم موجب افزایش معنیدار تعداد گل، وزن تر گل و وزن خشک کلاله در سال اول و دوم و کاهش تعداد گل، وزن تر گل و وزن خشک کلاله در سال سوم شد. نتایج همچنین نشان داد که افزایش عمق کاشت از ۱۵ به ۲۵ سانتی متر سبب کاهش معنیدار تمام صفات مورد بررسی زعفران گردید. اثر متقابل دو گانه و سه گانه بر صفات مورد بررسی عمدتآ معنی دار بود. در مجموع نتایج نشان داد افزایش تراکم همزمان با استفاده از بثه های درشت تحت عمق کاشت کمتر فقط در سال اول باعث بهبود عملکرد اقتصادی زعفران می شود. بر این اساس چنین به نظر می رسد که می توان با توجه به برداشت چندساله زعفران با اعمال سیستم های مدیریتی تحت تراکم های بالاتر از بندهای ریز تر عملکرد مطلوبی بدست آورد.

In order to optimize planting density, corm weight, and planting depth to achieve maximum economic yield of saffron (Crocus sativus L.), an experiment was conducted in a factorial split-plot design within a randomized complete block design with three replications at the Khorasan Razavi Agricultural and Natural Resources Research and Education Center (Gonabad Research Station) during the 2017-2018 cropping years. In this study, the planting density treatment (at four levels of 60, 90, 120, and 150 corms per square meter) was assigned to the main plot, while the factorial treatments of planting depth (at two levels of 15×2 cm and 25×2 cm from the soil surface) and corm weight (at two levels of 4+1 g and 8+1 g) were assigned to the subplots. The results showed that increasing planting density from 60 to 150 corms per square meter significantly increased the number of flowers, fresh flower weight, and dry stigma weight per square meter. Accordingly, increasing corm weight from 4 g to 8 g led to a significant increase in the number of flowers, fresh flower weight, and dry stigma weight in the first and second years, and a decrease in the third year. The results also indicated that increasing planting depth from 15 cm to 25 cm caused a significant reduction in all measured saffron traits.The interaction of dual and triple factors on the traits studied was generally significant. Overall, the results showed that increasing density along with the use of larger cloves at shallower planting depths only improved the economic performance of saffron in the first year. Based on this, it appears that considering the multi-year harvest of saffron, applying management systems under higher densities than finer cloves can achieve desirable performance.