بررسی تاثیر خشکسالی بر تولید زعفران با استفاده از شاخص بارش استاندارد (SPI) مطالعه موردی شهرستان گناباد

در این مطالعه وضعیت وقوع خشکسالی و تاثیر آن بر تولید زعفران در منطقه گناباد در پایه دوره های زمانی ۱، ۲، ۶، ۹ و ۱۲ ماهه با استفاده از محاسبه شاخص بارش استاندارد (SPI برای سالهای ۱۳۳۹ تا ۱۳۹۹ و تولید زعفران در دوره آماری ۱۳۹۰ تا ۱۳۹۹ مورد بررسی قرار گرفت. برای این منظور همبستگی مقدار این شاخص بر اساس هر یک از پایه های زمانی بیان شده با تولید زعفران مورد بررسی قرار گرفت. نتایج حاصل، همبستگی بین مقادیر SPI در پایهای زمانی ۶، ۹ و ۱۲ ماهه با تولید زعفران در واحد سطح را نشان داد. در بین ماههای سال مقدار شاخص SPI خرداد و تیر در پایه زمانی ۳ ماهه و ۶ ماهه با مقدار تولید زعفران همخوانی نشان داد. در ماه های مرداد و آذر مقدار شاخص در پایه زمانی ۱ ماهه با افزایش تولید همخوانی نشان داد. همچنین در مهرماه، در پایه زمانی ۳ ماهه و در بهمن و اسفند در پایه زمانی ۱۲ ماهه حداقل تولید با حداقل مقدار SPI هم خوانی داشت. بر این اساس بر اساس پایه زمانی مورد مطالعه برای شاخص خشکسالی SPI، امکان پیش بینی میزان تولید برای سطح منطقه مورد مطالعه امکان پذیر است.

In this study, the occurrence of drought and its impact on saffron production in the Gonabad region were examined based on 1-, 2-, 6-, 9-, and 12-month time scales using the calculation of the Standardized Precipitation Index (SPI) for the years 1960 to 2020 and saffron production during the statistical period 2011 to 2020. For this purpose, the correlation between the SPI values at each of the mentioned time scales and saffron production was investigated. The results showed a correlation between SPI values at the 6-, 9-, and 12-month time scales and saffron yield per unit area. Among the months of the year, the SPI values in Khordad and Tir (June and July) at the 3- and 6-month time scales showed agreement with saffron production. In the months of Mordad and Azar (August and December), the SPI values at the 1-month time scale corresponded with an increase in production. Additionally, in Mehr (October) at the 3-month time scale and in Bahman and Esfand (February and March) at the 12-month time scale, the minimum production corresponded with the minimum SPI values. Based on the studied time scales for the SPI drought index, it is therefore possible to predict the production level in the study area.