ارزیابی مزرعه‌ای هالوکسی فوپ-آر-متیل، با و بدون مواد افزودنی، بر کیفیت کلاله زعفران (Crocus sativus L.)

مقدمه: زعفران (Crocus sativus L.)، که معمولاً به عنوان “ادویه طلایی” شناخته می‌شود، به دلیل طعم، رنگ و عطر منحصر به فرد خود در کاربردهای آشپزی، علاوه بر فواید گسترده‌اش برای سلامتی، یکی از ارزشمندترین محصولات کشاورزی و دارویی است. تحقیقات معاصر، ویژگی‌های آنتی‌اکسیدانی، ضدالتهابی، محافظت‌کننده عصبی و ضدسرطانی قوی زعفران را برجسته کرده و آن را به عنوان یک ماده ضروری در غذاهای کاربردی و فرمولاسیون‌های دارویی معرفی می‌کنند. زعفران سرشار از کاروتنوئیدها (کروسین و کروستین، مسئول رنگ)، پیکروکروسین (که به طعم کمک می‌کند)، سافرانال (عطر) و ترپن‌ها است. این کاروتنوئیدها و ترپن‌ها اثرات محافظت‌کننده کبدی، ضدویروسی، ضدالتهابی و ضددردی دارند، در حالی که خطرات مرتبط با سرطان و بیماری‌های قلبی عروقی را کاهش می‌دهند. علاوه بر این، زعفران به عنوان منبع غنی فلاونوئیدها، اسیدهای فنولیک و فیتواسترول‌ها عمل می‌کند و باعث بهبود عملکرد یادگیری و حافظه می‌شود و در نتیجه آن را به عنوان یک کالای غذایی بسیار مغذی و درمانی معرفی می‌کند. در مناطق نیمه‌خشک، سیستم‌های کشت دیم این چالش‌ها را تشدید می‌کنند، زیرا اختلاف بین برنامه‌های کاشت و الگوهای اقلیمی در حال تحول منجر به کاهش تولید می‌شود. علف‌های هرز یک محدودیت زیستی اولیه در کشت زعفران هستند که از طریق رقابت برای آب، مواد مغذی و نور، به شدت بر عملکرد تأثیر می‌گذارند و در عین حال باعث افزایش تکثیر آفات و بیماری‌ها نیز می‌شوند. علف‌های هرز شایع در مزارع زعفران، به ویژه گونه‌های باریک‌برگ، برای تضمین بهره‌وری پایدار و یکپارچگی خاک، به استراتژی‌های مدیریت یکپارچه نیاز دارند. سرکوب مؤثر علف‌های هرز می‌تواند به طور قابل توجهی بهره‌وری را افزایش دهد. استفاده از مالچ پلی‌اتیلن (PE) جمعیت علف‌های هرز را 70 تا 90 درصد کاهش می‌دهد، باعث افزایش حفظ رطوبت خاک می‌شود و بدون مداخلات شیمیایی، عملکرد کلاله را تا 25 درصد افزایش می‌دهد. علف‌کش‌ها رویکردی مناسب برای مدیریت علف‌های هرز در زعفران ارائه می‌دهند، و تجزیه و تحلیل‌های معاصر، اثربخشی عوامل مصنوعی از جمله هالوکسی فوپ آر-متیل استر و فرمولاسیون‌های پیش از رویش مانند آترازین و متریبوزین را تأیید می‌کنند. مواد کمکی، مواد تکمیلی هستند که با علف‌کش‌ها ترکیب می‌شوند تا اثربخشی آنها را از طریق بهبود ماندگاری اسپری، پراکندگی قطرات، نفوذ به بافت‌های علف‌های هرز و جذب افزایش دهند و اغلب امکان کاهش میزان علف‌کش‌ها را برای کاهش اثرات زیست‌محیطی و سمیت گیاهی محصول فراهم می‌کنند. هالوکسی فوپ آر-متیل استر با مواد کمکی با میزان‌های کاهش‌یافته (به عنوان مثال، 0.11-0.5 لیتر در هکتار)، با غلظت‌های فزاینده مواد کمکی مانند سورفکتانت‌های غیر یونی یا کنسانتره‌های روغن محصول ترکیب شده و کنترل علف‌های هرز چمنی را تقویت می‌کند. اثربخشی با افزایش نسبت مواد کمکی به طور قابل توجهی افزایش می‌یابد و هیچ تأثیر مضری بر گلدهی یا رشد زعفران ندارد، در کنار افزایش عملکرد بالقوه از طریق سرکوب بهتر علف‌های هرز. تاکنون مطالعه‌ای در مورد کاربرد علف‌کش‌ها با یا بدون مواد افزودنی بر کیفیت کلاله زعفران انجام نشده است، بنابراین این مطالعه در شرایط مزرعه انجام شد.

Introduction: Saffron (Crocus sativus L.), commonly referred to as the “golden spice,” represents one of the most valuable agricultural and medicinal crops owing to its unique flavor, color, and aroma in culinary applications, in addition to its wide-ranging health benefits. Contemporary investigations underscore saffron’s robust antioxidant, anti-inflammatory, neuroprotective, and anticancer attributes, establishing it as an essential constituent in functional foods and pharmaceutical formulations. Saffron is abundant in carotenoids (crocin and crocetin, responsible for color), picrocrocin (contributing to taste), safranal (aroma), and terpenes. These carotenoids and terpenes confer hepatoprotective, antiviral, anti-inflammatory, and analgesic effects, while mitigating risks associated with cancer and cardiovascular ailments. Furthermore, saffron serves as a rich source of flavonoids, phenolic acids, and phytosterols, exhibiting enhancements in learning and memory functions, thereby qualifying it as a highly nutritious and therapeutic food commodity. In semi-arid zones, rain-fed systems intensify these challenges, as discrepancies between planting schedules and evolving climatic patterns culminate in diminished output. Weeds constitute a primary biotic limitation in saffron cultivation, profoundly affecting yields through competition for water, nutrients, and light, while also promoting pest and disease proliferation. Prevalent weeds in saffron fields, particularly narrow-leaved varieties, demand integrated management strategies to ensure enduring productivity and soil integrity. Efficient weed suppression can markedly elevate productivity. The application of polyethylene (PE) mulch diminishes weed populations by 70-90%, augments soil moisture conservation, and elevates stigma yield by up to 25% absent chemical interventions. Herbicides offer a viable approach for weed management in saffron, with contemporary analyses affirming the effectiveness of synthetic agents including haloxyfop R-methyl ester and pre-emergent formulations such as atrazine and metribuzin. Adjuvants are supplementary agents incorporated with herbicides to bolster their efficacy via improved spray retention, droplet dispersion, penetration into weed tissues, and absorption, frequently permitting reduced herbicide rates to curtail environmental impacts and crop phytotoxicity. Haloxyfop R-methyl ester with adjuvants at attenuated rates (e.g., 0.11-0.5 L/ha), merged with escalating concentrations of adjuvants like non-ionic surfactants or crop oil 2
concentrates, demonstrating amplified grassy weed control; Efficacy escalates markedly with elevated adjuvant proportions, yielding no detrimental impacts on saffron flowering or growth, alongside prospective yield increments via superior weed repression. Today, haven’t any study about herbicide application with or without adjuvants on saffron stigma quality, therefore this study were conducted under field conditions.