اثر زمان محلول‌پاشی کودهای آلی و شیمیایی بر عملکرد و اجزای عملکرد زعفران

به منظور بررسی اثر زمان محلول‌پاشی و نوع کود بر عملکرد و اجزای عملکرد زعفران، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سال زراعی 94-1393 در شهرستان ششتمد استان خراسان رضوی اجرا شد. فاکتورهای مورد بررسی شامل نوع کود در پنج سطح: اسید هیومیک (نیم لیتر در هکتار)، آمینواسید (نیم لیتر در هکتار)، کود کامل (2 لیتر در هکتار)، کود کامل و آمینواسید (یک لیتر در هکتار-نیم لیتر در هکتار) و یک تیمار شاهد بدون مصرف کود و همچنین زمان محلول‌پاشی در دو سطح (اول بهمن و اول اسفند) بودند. تعداد گل در مترمربع، طول کلاله، عملکرد گل‌تر، عملکرد کلاله+خامه و عملکرد کلاله مورد اندازه‌گیری قرار گرفت. نتایج آزمایش نشان داد که بالاترین تعداد گل در مترمربع (68/5)، میانگین طول کلاله (2/57 سانتی‌متر)، عملکرد گل‌تر (200/6 کیلوگرم در هکتار)، عملکرد کلاله+خامه (3/6 کیلوگرم در هکتار) و عملکرد کلاله (1/75 کیلوگرم در هکتار) با مصرف کود کامل +آمینواسید مشاهده شد. اثر زمان محلول‌پاشی بر تعداد گل در مترمربع، طول کلاله، عملکرد گل‌تر، عملکرد کلاله+خامه و عملکرد کلاله معنی‌دار بود. محلول‌پاشی در اول بهمن، باعث بهبود عملکرد و اجزای عملکرد زعفران نسبت به محلول‌پاشی در اول اسفند گردید. واکنش عملکرد و اجزای عملکرد به نوع کود مصرفی بر اساس زمان محلول‌پاشی متفاوت بود. مصرف کود کامل در اوایل بهمن در مقایسه با سایر کودها مناسب‌تر بود، در حالی‌که استفاده از کود کامل +آمینواسید یا کود کامل در اول اسفند عملکرد و اجزای عملکرد گل بیشتری در مقایسه با سایر کودها داشت.

To evaluate the effects of application time and type of organic and chemical fertilizers on yield and yield components of saffron, an experiment was conducted as factorial based on randomized complete block design with three replications in Sheshtamad, Khorasan Razavi province, Iran. The factors were time of fertilizer foliar application (January and early February) and the type of fertilizer: Humic acid (0.5 L.ha⁻¹), Amino acid fertilizer (0.5 L.ha⁻¹), Complete fertilizer (2 L.ha⁻¹), Complete fertilizer+amino acids (1 L.ha⁻¹+0.5 L.ha⁻¹) and a control without the use of fertilizers. In this experiment, fresh weight of flower, number of flowers per square meter, stigma length, stigma+style yield and stigma yield were measured. The results showed that the highest flower fresh weight (200.6 kg.ha⁻¹), number of flowers (68.5), stigma length (2.57 cm), stigma+style yield (3.6 kg.ha⁻¹) and stigma yield (1.75 kg.ha⁻¹) were achieved by foliar application of complete fertilizer+amino acids. Fertilizer application time had a significant effect on fresh weight of flower, number of flowers per square meter, stigma length, stigma+style yield and stigma yield. Fertilizer application in February had higher positive effect than its application in March. Reaction of yield was also different to time of fertilizer application. In early February, using complete fertilizer was better compared to other fertilizers while in March complete fertilizer + amino acid or complete fertilizer had more yield compared to other fertilizers.