اثر انواع مختلف مالش شیمیایی و آلی بر فراوانی علف‌های هرز، و ویژگی‌های رشد و عملکرد زعفران در منطقه قائنات

به منظور بررسی اثر انواع مختلف مالچ شیمیایی و آلی بر تراکم و بیوماس علف‌های هرز و برخی ویژگی‌های زراعی زعفران (Crocus sativus L.)، یک آزمایش بر اساس طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار در منطقه قاین در طی سال‌های ۲۰۱۸-۲۰۱۹ انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل کاربرد انواع مختلف مالچ برای کنترل علف‌های هرز بودند (بدون کنترل علف‌های هرز، وجین دستی، پلی‌اتیلن شفاف، پلی‌اتیلن سیاه، ضایعات موم زنبور، باقی‌مانده برگ انگور، کاه گندم، برگ انار، برگ پسته، کاه جو و ضایعات ساقه زعفران). نتایج نشان داد که تمام تیمارها به جز پلی‌اتیلن شفاف به طور معنی‌داری تعداد گونه‌ها، تراکم، وزن خشک و شاخص شانون تنوع علف‌های هرز را نسبت به تیمار بدون وجین کاهش دادند.

کمترین وزن خشک علف‌های هرز مربوط به مالچ‌های پلی‌اتیلن سیاه (۵۲.۲۲ گرم بر متر مربع) و کاه گندم (۱۲۳ گرم بر متر مربع) بود. کاربرد تمامی مالچ‌ها به جز پلی‌اتیلن شفاف باعث افزایش قابل توجهی در عملکرد پیاز، گل‌ها و پرچم‌های زعفران نسبت به شرایط بدون وجین شد. ضایعات موم زنبور و کاه گندم بیشترین تعداد گل (۱۵۱ و ۱۳۵ گل بر متر مربع) و عملکرد پرچم (۴.۸۹ و ۴.۳۲ کیلوگرم در هکتار) را به ترتیب داشتند. پلی‌اتیلن سیاه، برگ انار و برگ انگور از نظر رشد و عملکرد زعفران تفاوت معنی‌داری با وجین دستی نشان ندادند. به طور کلی، نتایج نشان داد که استفاده از تمامی مالچ‌های مورد مطالعه به جز پلی‌اتیلن شفاف منجر به کنترل مناسب علف‌های هرز و بهبود ویژگی‌های عملکرد زعفران نسبت به درمان بدون کنترل علف‌های هرز شده و به کشاورزان توصیه می‌شود.

In order to study the effect of different chemical and organic mulch types on density and biomass of weed and some agronomical characteristics of saffron (Crocus sativus L.), an experiment was conducted based on randomized complete block design with three replications at Qaen region in during 2018-2019. The experimental treatments were application of various mulch types for weed control (no weed control, hand weeding, transparent polyethylene, black polyethylene, beeswax waste, residues of grape leaf, wheat straw, pomegranate leaf, pistachio leaf, barley straw and saffron corm dunnage).

The results showed that all the treatments except transparent polyethylene significantly reduced the number of species, density, dry weight and shannon diversity of weed compared to no weeding treatment. The lowest dry weight of weed was related to black polyethylene (52.22 g m-2) and wheat straw (123 g m-2) mulches. Application of all the mulches except transparent polyethylene caused a significant increase in corm, flowers and stigmas yield of saffron compared to non-weeding conditions. Beeswax waste and wheat straw had the highest number of flowers (151 and 135 flowers m-2) and stigma yield (4.89 and 4.32 kg ha-1), respectively. Black polyethylene, pomegranate leaf and grape leaf did not show a significant difference with hand weeding in terms of growth and yield of saffron. In general, the results confirmed that the application of all the studied mulches with the exception of transparent polyethylene led to appropriate weed control and improving saffron yield characteristics compared to no weed control treatment and are recommended to farmers.