تاثیر کود مرغی تجاری و کمپوست پسماند پسته بر فراهمی مواد مغذی و رشد کورم‌های زعفران در یک خاک آهکی

استفاده از تکنیک‌های مناسب کمپوست‌سازی باقی‌مانده‌های گیاهی می‌تواند نقش قابل توجهی در کاهش اثرات منفی محیطی کودهای شیمیایی داشته باشد. در این مطالعه، اثرات کود مرغی تجاری (CPM) و باقی‌مانده‌های کمپوست‌شده پسته (CPR) بر دسترسی به مواد مغذی و رفتار پیازچه‌های زعفران در یک خاک آهکی به‌عنوان یک تجربه گلخانه‌ای بر اساس طرح کاملاً تصادفی با آرایش فاکتوریالی و سه تکرار مورد ارزیابی قرار گرفت. در این مطالعه، مقادیر CPM (۰، ۳، ۶، و ۹ تن در هکتار) و سطوح CPR (۰، ۲۰، ۴۰، و ۶۰ تن در هکتار) به ترتیب به عنوان عوامل آزمایشی اول و دوم اختصاص داده شدند. نتایج نشان داد که کاربرد CPM یا CPR باعث افزایش معنی‌دار تعداد پیازچه‌های کوچک (≤۵ گرم)، متوسط (۵/۱–۱۰ گرم) و بزرگ (۱۰/۱–۱۵ گرم) شد. بالاترین غلظت N (P) در پیازچه‌های کوچک، متوسط و بزرگ هنگامی ثبت شد که ۹ تن در هکتار CPM همراه با ۶۰ تن در هکتار CPR اعمال شد. محتوای کربن آلی خاک با افزایش سطح CPM یا CPR افزایش یافت.این روند مشابه همچنین برای نیتروژن، فسفر، پتاسیم قابل دسترس خاک و رسانایی الکتریکی مشاهده شد. در مقابل، سطوح CPM یا CPR باعث کاهش قابل توجهی در pH خاک شدند. بر اساس نتایج، کمپوست پسته می‌تواند به عنوان جایگزینی دوستدار محیط زیست برای کودهای شیمیایی در جهت بهبود حاصلخیزی خاک در مزارع زعفران در نظر گرفته شود.

Utilizing the proper techniques of plant residue composting can play a significant role in reducing the adverse environmental impacts of chemi cal fertilizers. Herein the effects of commercial poultry manure (CPM) and composted pistachio residues (CPR) on nutrient availability and saffron daughter corms behavior in a calcareous soil were evaluated as a greenhouse experiment based on completely randomized design arranged in factorial with three replicates. In this study, CPM rates (0, 3, 6, and 9 t ha−1 ) and CPR levels (0, 20, 40, and 60 t ha−1 ) were assigned as the first and the second experimental factors, respectively. From the results, CPM or CPR application caused a significant increase in small (≤5 g), mid (5.1–10 g) and large-sized (10.1–15 g) daughter corms number. The highest N (P) concentration in small, mid and large-sized daughter corms was recorded when 9 t ha−1 CPM was applied along with 60 t ha−1 CPR. Soil organic carbon content increased with increasing CPM or CPR levels. The same trend was also observed for soil available N, P, K, and electrical conductivity. By contrast, CPM or CPR levels caused a significant reduction in soil pH. According to the results, pistachio compost can be considered as an eco-friendly alternative to chemical fertilizers to improve soil fertility in saffron farms.