زعفران (Crocus sativus) یک گیاه اتوتریلوئید است که در آتیکا (یونان) از زعفران وحشی Crocus cartwrightianus تکامل یافته است

زعفران از گیاه کروکوس ساتیووس (Crocus sativus) به دست می‌آید که از کلاله‌های خشک شده این گیاه به دست می‌آید. این گیاه یک گیاه تریپلوئید نرعقیم است که از زمان پیدایش تاکنون به صورت رویشی تکثیر شده است. نحوه تکامل و منطقه منشأ آن موضوع بحث‌های طولانی‌مدت بوده است. در این مطالعه، ما ژنوم‌های کلروپلاست و پلی‌مورفیسم‌های DNA در سطح ژنوم که از طریق ژنوتایپینگ با توالی‌یابی (GBS) به دست آمده‌اند را تحلیل کردیم تا والدین و منطقه منشأ C. sativus را شناسایی کنیم. این داده‌ها با اندازه‌گیری‌های اندازه ژنوم و تحلیل ژن‌های تک‌نسخه‌ای هسته‌ای تکمیل شد. ما توانستیم ۹۹.۳٪ از آلل‌های GBS زعفران را در Crocus cartwrightianus قرار دهیم، گونه‌ای که در جنوب‌شرقی سرزمین اصلی یونان و جزایر اژه یافت می‌شود و آن را به‌عنوان تنها نیاکان کروسوس زعفران شناسایی کردیم. تحلیل‌های فیلوژنتیک و تخصیص جمعیتی همراه با پلی‌مورفیسم‌های کلروپلاست نشان داد که جمعیت C. cartwrightianus در نزدیکی آتن از نظر شباهت بیشترین نزدیکی را به C. sativus دارد.ما نتیجه می‌گیریم که این محصول یک اتوتری‌پلوئید است که در آتیکا با ترکیب دو ژنوتیپ متفاوت از C. cartwrightianus تکامل یافته است. نازایی تری‌پلوئید و تکثیر رویشی بعداً از تفکیک ویژگی‌های مطلوب زعفران جلوگیری کردند، که منجر به کشت جهانی یک خط کلونی منحصر به فرد شد.

Crocus sativus, the saffron crocus, is the source of saffron, which is made from the dried stigmas of the plant. It is a male-sterile triploid lineage that ever since its origin has been propagated vegetatively. Its mode of evolution and area of origin are matters of long-lasting debates. Here we analyzed chloroplast genomes and genome-wide DNA polymorphisms obtained through genotyping-by-sequencing (GBS) to infer the parent and area of origin of C. sativus. These data were complemented by genome size measurements and analyses of nuclear single-copy genes. We could place 99.3% of saffron GBS alleles in Crocus cartwrightianus, a species occurring in southeastern mainland Greece and on Aegean islands, identifying it as the sole progenitor of the saffron crocus. Phylogenetic and population assignment analyses together with chloroplast polymorphisms indicated the C. cartwrightianus population in the vicinity of Athens as most similar to C. sativus. We conclude that the crop is an autotriploid that evolved in Attica by combining two different genotypes of C. cartwrightianus. Triploid sterility and vegetative propagation prevented afterwards segregation of the favorable traits of saffron, resulting in worldwide cultivation of a unique clonal lineage.