اثرات مکمل زعفران بر شاخص‌های گلیسمی: یک مرور سیستماتیک و متا آنالیز از کارآزمایی‌های بالینی کنترل‌شده تصادفی

شواهد موجود در مورد تأثیرات احتمالی زعفران بر شاخص‌های قند خون نامشخص بود. هدف از مرور سیستماتیک و متا آنالیز حاضر، روشن کردن تأثیرات مکمل‌سازی با زعفران بر شاخص‌های قند خون، شامل قند خون ناشتا (FBG)، انسولین ناشتا، هموگلوبین گلیکوزیله (HbA1c)، شاخص حساسیت به انسولین کمی (QUICKI) و ارزیابی مدل هموستاتیک برای مقاومت به انسولین (HOMA-IR) در بیماران دیابتی و غیر دیابتی بود. یک جستجوی ادبیات سیستماتیک در پایگاه‌های داده آنلاین شامل پاب‌مد، اسکوپوس، ISI وب آو ساینس و کتابخانه کوکران تا آگوست 2020 انجام شد. کارآزمایی‌های بالینی تصادفی (RCTs) که تأثیرات مکمل‌سازی با زعفران بر شاخص‌های قند خون در بزرگسالان را تحقیق کرده بودند، شامل شدند.

در این مرور سیستماتیک و متا-تحلیل، مجموعاً ۱۵ آزمایش شامل ۱۱۳۹ شرکت‌کننده گنجانده شد. مکمل زعفران منجر به کاهش معناداری در گلوکز ناشتا (WMD = −۵.۲۶ mg/dL; 95% CI: −۱۰.۰۸ تا −۰.۴۴; I2 = ۸۹.۷٪)، HbA1c (WMD = −۰.۱۵%; 95% CI, −۰.۲۸ تا −۰.۰۲; I2 = ۷۹.۴٪)، انسولین ناشتا (WMD = ۰.۱۲ mIU/L; 95% CI, ۰.۰۳ تا ۰.۲۰; I2 = ۲۶.۶٪) و افزایش در QUICKI (WMD = ۰.۰۱; 95% CI, ۰.۰۰۱ تا ۰.۰۰۹; I2 = ۷۸.۴٪) در مقایسه با گروه کنترل شد. مکمل زعفران نتوانست به‌طور معناداری HOMA-IR را کاهش دهد (SMD = −۰.۲۱; 95% CI, −۰.۴۵ تا ۰.۰۲; I2 = ۰.۰٪). مکمل‌های زعفران ممکن است به بهبود شاخص‌های گلیسمی کمک کنند. بنابراین، زعفران می‌تواند به عنوان یک درمان کمکی باارزش در کنترل گلیسمی بیماران در نظر گرفته شود.

Existing evidence on the possible effects of saffron on glycemic indices were inconclusive. The aim of the present systematic review and meta-analysis was to clarify the effects of saffron supplementation on glycemic indices, including fasting blood glucose (FBG), fasting insulin, glycated hemoglobin (HbA1c), Quantitative Insulin Sensitivity Check Index (QUICKI) and Homeostatic Model Assessment for Insulin Resistance (HOMA-IR) among both diabetic and non-diabetic patients. A systematic literature search of online databases PubMed, Scopus, ISI Web of science and Cochrane’s library was conducted up to August 2020. Randomized controlled trials (RCTs) investigating the effects of saffron supplementation on glycemic indices in adults were included.

A total of 15 trials involving 1139 participants were included in this systematic review and meta-analysis. Saffron supplementation resulted in a significant decrease in FBS (WMD = −5.26 mg/dL; 95% CI: −10.08 to −0.44; I2 = 89.7%), HbA1c (WMD = −0.15%; 95% CI, −0.28 to −0.02; I2 = 79.4%,), fasting insulin (WMD = 0.12 mIU/L; 95% CI, 0.03 to 0.20; I2 = 26.6%), and an increase in QUICKI (WMD = 0.01; 95% CI, 0.001 to 0.009; I2 = 78.4%) compared to control. Saffron supplementation could not reduce HOMA-IR significantly (SMD = −0.21; 95% CI, −0.45 to 0.02; I2 = 0.0%). Saffron supplements may be beneficial to improve glyceamic indices. Therefore, saffron could be considered as a valuable adjuvant therapy regarding glycemic control of patients.